Σελίδες

Τετάρτη 21 Σεπτεμβρίου 2016

Να είσαι αυτό που θα ήθελες να βλέπεις στους άλλους

ουδέτερο σκέψη τοπίο

Γράφει ο ψυχολόγος Νικόλαος Βακόνδιος

Να είσαι αυτό που θα ήθελες να βλέπεις στους άλλους.,
Να είσαι η αλλαγή που θα ήθελες να δεις στον κόσμο…
Μέρες γιορτινές στο Παρίσι, χριστουγεννιάτικες, και από το κρύο πάγωνε η μύτη σου. Όμως η Μαρία έπρεπε να βρίσκεται στο συνέδριο εκπροσωπώντας την εταιρεία της, αφήνοντας πίσω την οικογένειά της…Μέσα της έλεγε χίλιαδυό ονόματα για την ατυχία της να στείλουν αυτή τέτοιες μέρες στο εξωτερικό. Αυτά σκεφτόταν και σηκώθηκε βαριεστημένα από την καρέκλα της, βγήκε από την αίθουσα και πήγε προς το μπαρ να πάρει ένα καφέ …
Περιμένοντας την σειρά της, δεν μπόρεσε να μην προσέξει ότι ο σερβιτόρος έφτιαχνε έναν καφέ σε έναν ηλικιωμένο κύριο και μάλιστα, γελούσαν και οι δύο. «Που την βρήκαν την καλή διάθεση τόσο χάλια μέρα »; αναρωτήθηκε…
Προς έκπληξή της ξαφνικά, ο σερβιτόρος βγαίνει έξω από το μπαρ, για να βοηθήσει τον κύριο να μεταφέρει και τα ποτήρια με το νερό ενώ ο ηλικιωμένος του έλεγε ότι δεν χρειάζεται…
«Απίστευτο, αυτό δεν είναι στα καθήκοντά του, και καμία από τις μέρες του συνεδρίου, δεν το έκανε για μένα», σκέφτηκε η Μαρία. Η αλήθεια είναι ότι ζήλεψε λιγάκι αυτή την ιδιαίτερη μεταχείριση…Δεν μπορεί, θα είναι «κάποιος» είπε μέσα της…
Βρήκε ως αφορμή την ερώτηση που ο ηλικιωμένος κύριος είχε κάνει μέσα στο συνέδριο, σχετικά με την μετατροπή της ανθρώπινης σκέψης σε ηλεκτροχημική δραστηριότητα…
– «Καλησπέρα σας», είπε η Μαρία, «άκουσα την παρέμβασή σας στην ομιλία του καθηγητού, είστε ιατρός»;
– «Όχι» απαντά εκείνος, «μα…, παρακαλώ…, καθίστε…»
Γνήσιο χαμόγελο, σκέφτηκε εκείνη, χαμογελούν και τα μάτια του…
– «Μα γιατί υποθέσατε ότι είμαι ιατρός”; την πρόλαβε εκείνος πρώτος, δείχνοντας να διασκεδάζει την κουβέντα τους.
– « Είδα ότι ήταν εξαιρετικά ευγενικός ο σερβιτόρος απέναντί σας».. απάντησε εκείνη…
– «Ίσως…» είπε ο ηλικιωμένος κύριος, να κέρδισα τον σεβασμό του κάπως αλλιώς» και τα μάτια του πετούσαν σπίθες ικανοποίησης…
– «Δηλαδή»; ρώτησε η Μαρία…
« Ας πούμε» απάντησε εκείνος, «ότι φέρθηκα στον σερβιτόρο όπως θα ήθελα να μου φερθεί κάποιος, αν ήμουν εγώ στην θέση του, ως ίσο. «Όταν επαινείς κάποιον, είναι σα να δηλώνεις ότι θεωρείς τον εαυτό σου ισάξιο μ’ εκείνον» δεν έλεγε ο Γκαίτε; Τα λόγια μας ξέρετε έχουν εκπληκτική δύναμη προς τον άνθρωπο προς τον οποίον τα στέλνουμε, δίνοντάς του αναγνώριση, δύναμη, αισιοδοξία. Δεν έχετε ακούσει ότι ακόμη και τα λουλούδια ανθίζουν αν ακούνε κλασική μουσική;
Έτσι και στον άνθρωπο δημιουργούν σκέψεις και συναισθήματα, και όπως είπαμε στην αίθουσα, οι σκέψεις και τα συναισθήματα επηρεάζουν μέσω του νευρικού συστήματος ακόμη και την άμυνα του οργανισμού μας. Επηρεάζουμε δηλαδή την συμπεριφορά ενός ανθρώπου, την ημέρα του, ίσως την ζωή του, και τον οργανισμό του… πού ξέρετε για πόσο καιρό θα θυμόμαστε κάποια λόγια που μας άγγιξαν; Ίσως και χρόνια, δεκαετίες, μια ζωή…
Εξάλλου είναι οι τίτλοι που μας κάνουν αυτό που είμαστε; Αυτά είναι κουτάκια που χρησιμοποιεί το μυαλό μας για να κατηγοριοποιεί τους ανθρώπους με ταχύτητα και να φερόμαστε ανάλογα. Και το πιο σημαντικό, αν εγώ έδειχνα έπαρση απέναντί του, όχι μόνο εγώ θα όριζα τον εαυτό μου λανθασμένα ως ανώτερο, αλλά θα το πρόβαλα στον άλλον και θα με αντιπαθούσε γι αυτό… Ότι λάμβανα ως συμπεριφορά του, θα το είχα προκαλέσει εγώ. Μετά, η ενόχλησή του θα χαλούσε την δική μου διάθεση…Φανταστείτε, μπορεί μέσα μου από πάνω, να τον έλεγα και κακοπροαίρετο και παράξενο. Κι ο καθένας μας θα πίστευε ότι είχε και δίκιο.
Το φτιάχνουμε το περιβάλλον μας νεαρή μου κυρία, διότι αυτό είναι τα άγνωστα πρόσωπα που βλέπουμε συνέχεια περπατώντας στον δρόμο…Συνδεόμαστε αναπόφευκτα!» είπε ο ηλικιωμένος κύριος, και τα μάτια του σπινθηροβολούσαν ξανά συνοδευόμενα από ένα ζεστό χαμόγελο, σα να είχε μόλις ανακαλύψει χρυσό και ένιωθε πλούσιος…
«Πω…πω» είπε η Μαρία… «πραγματικά, αλλά που βρίσκετε τόσο καλή διάθεση και μάλιστα σε μια γκρίζα εποχή »;
Ο ηλικιωμένος κύριος χαμογέλασε ξανά… «Μα παίρνω και δίνω ενέργεια από τον κάθε άνθρωπο που συναντάω. Ξέρω ότι κανένα τριαντάφυλλο δεν ανθίζει εκεί όπου τα άλλα μαραίνονται. Και να ανθίσει, χρειάζεται τα άλλα να ανθίσουν κι εκείνα, για να μοιραστεί την χαρά του. Αλλιώς θα βρει μοναξιά. Κι αν αυτό ανθίσει πιο πολύ απ ότι ανθίσουν τα άλλα, θα νιώθει μοναξιά από τον φθόνο τους…άσχημο πράγμα ο φθόνος… Σε ποιον αρέσει αυτό;
Αν περπατούσατε στο Λονδίνο του 1843, κρατώντας μια γαλοπούλα, εκεί θα καταλαβαίνατε πόσο σημαντικό είναι η τροφή να φτάνει σε όλους τους ανθρώπους…
– «1843»; ρώτησε με απορία η Μαρία διακόπτοντας τον ηλικιωμένο… «Συγγνώμη τόση ώρα σας μιλώ και δεν συστήθηκα, με λένε Μαρία»
– «Εμπενίζερ», κυρία μου, η τιμή μου είναι όλη δική μου που σας γνωρίζω, είπε ο κύριος φιλώντας το χέρι της Μαρίας…
– «Ω!» είστε πολύ ευγενικός είπε η Μαρία…και προφανώς γνωρίζετε πολύ καλή ιστορία για να μιλάτε για κάτι τόσο πολύ παλιό»
– «Μην το λέτε κυρία μου, απλά ήταν μία χρονιά πολύ σημαντική καθώς ενέπνευσε έναν πολύ σημαντικό συγγραφέα να μιλήσει για το πώς μία δύσκολη εμπειρία μπορεί να αλλάξει την προσωπικότητα ενός ανθρώπου και να γίνει καλύτερος…αφήνοντας πίσω την τσιγγουνιά των συναισθημάτων του…,Κάρολο Ντίκενς τον έλεγαν… «Ω! Μα συγγνώμη» είπε, κοιτάζοντας το ρολόι του, «είναι αργά και πρέπει να είμαι στο Λονδίνο αύριο»…Σηκώθηκε με δυσκολία, μα άρχισε να περπατάει γρήγορα προς την έξοδο…Η Μαρία αφηρημένη, κοιτούσε το πάτωμα σκεπτόμενη… «Εμπενίζερ…Εμπενίζερ» μα πού το είχε ξανακούσει το όνομα αυτό; Και αυτός ο Ντίκενς, γνωστό όνομα αλλά που του ήρθε του κυρίου να το αναφέρει. Ξάφνου μια σκέψη την έκανε να νιώσει σα να διαπερνούσε το σώμα της ηλεκτρικό ρεύμα….
«Σκρουτζ», ψιθύρισε…. «Εμπενίζερ Σκρουτζ…αυτό είναι…» είπε και τινάχτηκε όρθια από την καρέκλα της κοιτώντας προς την έξοδο…Μα δεν ήταν κανείς εκεί πια…
«Ένα κομπλιμέντο είναι κάτι σαν φιλί μέσα από βέλο». Βίκτωρ Ουγκώ

Θέλεις τον καλύτερο μαθητή της τάξης;

schoolkid_logo

7 tips για καλύτερες επιδόσεις στο σχολείο!
Μπορεί να μην είμαστε δίπλα τους μέσα στην τάξη για να τα βοηθάμε να τα πάνε καλά στα μαθήματα (και ευτυχώς!), αλλά υπάρχουν μερικά απλά πράγματα που μπορούμε να κάνουμε στο σπίτι για να είναι τα παιδιά έτοιμα να δώσουν τον καλύτερο εαυτό τους στο σχολείο!
1. Επιμένετε να κοιμάται καλά το βράδυ.
Αν κοιμάται πιο αργά τώρα το καλοκαίρι, φροντίστε να φέρνετε την ώρα του ύπνου 10-15 λεπτά νωρίτερα κάθε βράδυ περίπου δυο βδομάδες πριν αρχίσει το σχολείο. Τα παιδιά χρειάζονται ξεκούραση για να μπορούν να συγκεντρωθούν στο σχολείο.
2. Ελέγξτε την τσάντα του.
Σιγουρευτείτε ότι δεν έχει ξεχάσει να σας δώσει κάποιο σημαντικό σημείωμα της δασκάλας ή ότι όλα τα πράγματα που χρειάζεται για τη σημερινή μέρα είναι εκεί.
3. Να είστε πάντα εκεί στις συναντήσεις γονέων-δασκάλων.
Πάντα έχετε κάτι να αποκομίσετε από τη συζήτηση με τον δάσκαλο του παιδιού σας. Αφήστε που τα παιδιά θα αισθανθούν άσχημα αν όλοι οι γονείς είναι εκεί εκτός από τους δικούς τους.
study
4. Μάθετε τη ρουτίνα.
Κρατήστε το εβδομαδιαίο πρόγραμμα του σχολείου σε εμφανές σημείο, ώστε να ξέρετε κι εσείς και το παιδί πότε χρειάζεται φόρμες γυμναστικής, πότε πρέπει να πάρει μπλοκ σχεδίου μαζί του κ.λπ. Έτσι και το παιδί θα είναι σωστά προετοιμασμένο και εσείς θα μπορείτε να κάνετε λεπτομερείς ερωτήσεις για το πώς πήγε η μέρα στο σχολείο.
5. Μιλήστε με άλλους γονείς.
Επειδή είναι δύσκολο να είστε σίγουροι ότι η αντίληψη που έχει το παιδί σας για το τι συμβαίνει μέσα στην τάξη είναι ακριβής, είναι καλό να έχετε επαφή με άλλους γονείς ώστε, αν χρειαστεί, να έχετε μια πιο σφαιρική οπτική των πραγμάτων.
7. Δείξτε ενδιαφέρον.
Όσο απασχολημένοι κι αν είστε, δείξτε στο παιδί ότι ενδιαφέρεστε για το τι μαθαίνει και πώς είναι η σχολική του ζωή.

Κυριακή 18 Σεπτεμβρίου 2016

Ο ρόλος του εκπαιδευτικού στην ψυχική υγεία των μαθητών



Ένα από τα πιο δύσκολα επαγγέλματα είναι εκείνο του εκπαιδευτικού λόγω του ότι βρίσκεται σε μια τόσο στενή και βαθιά σχέση ψυχικής αλληλεπίδρασης και αλληλεξάρτησης με τα παιδιά με τα οποία έρχεται σε επαφή, ώστε τα αποτελέσματά της εργασίας του κυρίως να εξαρτώνται από τη σχέση που δημιουργείται και όχι από τις δικές του ενέργειες.

Αφήνοντας την οικογένειά εντασσόμαστε στο σχολικό πλαίσιο φτιάχνοντας καινούργιους δεσμούς με τους εκπαιδευτικούς μας και τους συμμαθητές μας. Οι μαθητές μεταφέρουν στους εκπαιδευτικούς τις εικόνες των γονιών τους μαζί με τα συναισθήματα που συνδέονται με αυτές.
Ο εκπαιδευτικός σαν σύμβολο εξουσίας ξυπνά στο μαθητή τις αντιδράσεις απέναντι στην πατρική φιγούρα και ότι αυτή η αντιπροσωπεύει για τον κάθε ένα ξεχωριστά. Εκτός όμως από τον εκπαιδευτικό, και οι συμμαθητές μπορούν να προκαλέσουν αντιδράσεις σύμφωνα με τα βιώματα που είχε μέσα στην οικογένεια με τα αδέλφια του και τις αδελφές του.
Αυτή η συμπεριφορά, όπως είναι φυσιολογικό, προκαλεί τόσο στον εκπαιδευτικό όσο και στους συμμαθητές ανάλογες αντιδράσεις. Το σχολικό περιβάλλον αναπαράγει το οικογενειακό περιβάλλον και έτσι το μεταφέρει σε ένα διευρυμένο κοινωνικό πλαίσιο, δηλαδή σ’ αυτή την περίπτωση στο σχολικό πλαίσιο.
Οι εκπαιδευτικοί γίνονται αποδέκτες ισχυρών θετικών και αρνητικών συναισθημάτων. Όμως η κατάσταση στην οποία αναπτύσσονται τα συναισθήματα αυτά και ο τρόπος συμπεριφοράς του ίδιου του εκπαιδευτικού, καθώς και αυτά που γνωρίζει για τον εαυτό του, μοιάζουν να μη δικαιολογούν την παρουσία τους.

Άλλοτε λοιπόν οι εκπαιδευτικοί νιώθουν κολακευμένοι, άλλοτε πληγωμένοι, τις περισσότερες φορές φαίνεται ότι αγνοούν την ύπαρξη αυτών των συναισθημάτων, αλλά και όταν τα υποψιάζονται αμυδρά, καταλήγουν να υποτιμούν τη δύναμή τους και την ισχυρή επίδραση που ασκούν πάνω στη σχέση μαθητή-καθηγητή και κατά συνέπεια στη μαθησιακή ικανότητα.
Όταν υπερισχύουν τα συναισθήματα φόβου ή φθόνου ή και τα δύο μαζί, εμπλέκονται ή ακόμα και εμποδίζουν τη διαδικασία της μάθησης. Ενώ σε αντίθεση, ο θαυμασμός, η αγάπη και η ευγνωμοσύνη μπορούν να ενθαρρύνουν και διευκολύνουν την επιθυμία του μαθητή για να μάθει.

Αν λοιπόν ο εκπαιδευτικός μπορέσει να κατανοήσει, τη βάση της συναισθηματικής επένδυσης του μαθητή, μπορεί να αποκτήσει έτσι μια πιο αντικειμενική άποψη για την σχέση που δημιουργείται αλλά και για τη σχολική επίδοση του μαθητή.
Κατανοώντας λοιπόν αυτή τη συναισθηματική διαδικασία ο εκπαιδευτικός δεν κινδυνεύει να παρασυρθεί από τον κολακευτικό θαυμασμό ενός μαθητή, και καταλαβαίνει ότι αυτός δεν είναι παρά η προσωποποίηση εκείνη τη στιγμή κάποιου επιθυμητού φαντασιωσικού αντικειμένου του μαθητή και η επίγνωση αυτή τον βοηθά να συνειδητοποιήσει ότι η αγάπη με την οποία ένας μαθητής έρχεται στο σχολείο, μπορεί να οφείλεται μεν σε μεγάλο βαθμό στην αγάπη του για τους νέους, η οποία όμως ενισχύεται από τις καλές σχέσεις που έχει ο νέος στο σπίτι του, και να μη θεωρεί ότι αυτός προκάλεσε όλη αυτή τη θετική συμπεριφορά.
Με την ίδια δε λογική, η καχυποψία και η εχθρότητα ενός μαθητή δεν πρέπει να θεωρείται σαν προσωπική επίθεση που πληγώνει τον καθηγητή και τον θυμώνει, αλλά ότι είναι αποτέλεσμα παλαιότερων βιωμάτων.

Όμως ό,τι και να φέρνουν τα άτομα σε μια νέα κατάσταση, δεν παύουν να διατηρούν την αίσθηση της πραγματικότητας και να συγκρίνουν τις πραγματικές τους εμπειρίες με τις προκατασκευασμένες ιδέες. Αν λοιπόν ο καθηγητής μπορεί να προσφέρει μια εμπειρία διαφορετική από εκείνη που ο μαθητής φοβάται, τώρα έχει μια νέα ευκαιρία να προσαρμόσει την εικόνα που έχει ο μαθητής για τον κόσμο και να μπορέσει να αναπτυχθεί πάνω στη βάση της νέας αυτής εμπειρίας παίρνοντας έτσι και το ρόλο του ενήλικα υποστηρικτή και κάνοντας ισχυρά συναισθήματα που είναι ζωντανά και δραστήρια και που προέρχονται από το παρελθόν να αλλάξουν στο πλαίσιο μιας καινούργιας σχέσης.

Επομένως στο σχολείο, όπου ο μαθητής περνά ένα μεγάλο μέρος της ζωής του οι καθηγητές που σαν ενήλικες ασκούν μεγάλη επιρροή μπορούν να του προσφέρουν εμπειρίες οι οποίες είναι σε θέση να ενθαρρύνουν την εμπιστοσύνη βοηθώντας στην περαιτέρω ανάπτυξη του.
Ο εκπαιδευτικός στο σχολικό πλαίσιο βρίσκεται μπροστά σε δύο έφηβους: τον έφηβο που έχει μπροστά του και τον έφηβο εκείνο που του θυμίζει τα δικά του βιώματα, τις δικές του αναμνήσεις, τα δικά του απωθημένα της εφηβικής του ηλικίας, με αποτέλεσμα να του προκαλούνται διάφορα συναισθήματα.

Τα συναισθήματα αυτά περιλαμβάνουν όλο το φάσμα των ανθρώπινων συναισθημάτων, αλλά τα πιο ενδιαφέροντα είναι εκείνα που παρουσιάζονται κατά τη διάρκεια της μαθησιακής διαδικασίας.
Όπως αναφέρθηκε και προηγουμένως, ο καθηγητής αντιμετωπίζει από τη μία μεριά το μαθητή σαν ενήλικας που έχει αναλάβει την ευθύνη της εκπαίδευσής του και από την άλλη μεριά βασίζεται στις δικές του εμπειρίες ως έφηβου, γεγονός που δημιουργεί προβλήματα σχετικά με τα συναισθήματα που του προκαλούνται όταν βρίσκεται με τους έφηβους μαθητές του.
Τα συναισθήματα του καθηγητή προς τους μαθητές περιλαμβάνουν διάφορα στοιχεία που είναι τα εξής με λίγα λόγια:
  • Αρχικά περιλαμβάνουν τις επιθυμίες, τους φόβους, τους πόθους, το μίσος και την αγάπη του εκπαιδευτικού. Αυτά τα συναισθήματα τον βοηθούν βέβαια και στο να μπορεί να καταλάβει πολύ καλύτερα τους έφηβους αλλά παράλληλα αυξάνεται το άγχος του γιατί γίνεται πιο ευάλωτος απέναντι στα συναισθήματα των μαθητών του.
  • Ένα άλλο στοιχείο που περιλαμβάνουν τα συναισθήματα του εκπαιδευτικού είναι η εικόνα του ενήλικα που έχει εσωτερικεύσει, για παράδειγμα του ισχυρού ή του αδύναμου, του εύθραυστου ή του ενήλικα που ακολουθεί τις παρορμήσεις του χωρίς να ενδιαφέρεται για τους άλλους.
  • Και το τελευταίο στοιχείο που περιλαμβάνουν τα συναισθήματα του καθηγητή είναι η φύση της σχέσης ανάμεσα στον ενήλικα και τον έφηβο. Δηλαδή, πώς ο εκπαιδευτικός νιώθει πως πρέπει να είναι οι σχέσεις ενός έφηβου και ενός ενήλικα. Να είναι ο έφηβος υπάκουος και ο ενήλικας ανώτερος, ή ο ενήλικας να είναι υποχωρητικός και ο έφηβος διεκδικητικός, γεγονός που κατά πολύ εξαρτάται από το πώς βίωνε ο εκπαιδευτικός, όταν ήταν έφηβος, τις δικές του σχέσεις με τους ενήλικες.
Πολύ σημαντικό λοιπόν για τον εκπαιδευτικό είναι να μπορεί να συνειδητοποιεί τις ασυνείδητες επιθυμίες του και τις στάσεις του που μπαίνουν κατά ένα τρόπο στη ζωή του και να προσπαθεί να ελαχιστοποιεί την παρέμβασή τους στο επάγγελμά του.
Όπως είναι προφανές, στη δουλειά του ο εκπαιδευτικός είναι διαρκώς εκτεθειμένος σε πίεση και κάποιες φορές κάποιοι μαθητές πυροδοτούν τις πιο αντίξοες πλευρές της ιδιοσυγκρασίας του. Ωστόσο είναι πολύ βοηθητικό στο να αποκτά επίγνωση των ατομικών προκαταλήψεων και αδυναμιών του.
Αυτό δεν είναι μόνο σημαντικό για τους μαθητές αλλά και για τον ίδιο τον εκπαιδευτικό επειδή του επιτρέπει να νιώθει μεγαλύτερη ενήλικη ικανοποίηση από την εργασία του.
Από τη σχέση του εκπαιδευτικού με το μαθητή, όμως, πρέπει να επωφελούνται και οι δύο. Όπως ακριβώς οι γονείς αναπτύσσονται και απολαμβάνουν την πρόκληση που τους προσφέρει η ανατροφή των παιδιών τους, έτσι και ο εκπαιδευτικός πρέπει στην επαγγελματική του πορεία να αναπτύσσεται ψυχικά και συναισθηματικά μέσα από την πρόκληση που του προσφέρει η επαφή με τους μαθητές του.

Οι εκπαιδευτικοί φαίνεται να έχουν φιλοδοξίες οι οποίες αφορούν στο να μπορούν να μεταδώσουν γνώσεις και ικανότητες στους άλλους, καθώς και στο να μεταδώσουν την ικανότητα για επιτυχία, να προωθήσουν την προσωπική ανάπτυξη των μαθητών, έχοντας κατά κάποιο τρόπο, μια λειτουργία παρόμοια και συμπληρωματική εκείνης των γονέων και στο να αναπτύξουν μια φιλική στάση απέναντι στους μαθητές βρισκόμενοι έτσι συχνά στο ρόλο του φίλου και προσφέροντας συμβουλές.
Όλα τα παραπάνω που αναφέρθηκαν θα μπορούσαν να είναι πολύ θετικά, όταν υπάρχει μια ισορροπία, αντίθετα θα μπορούσαν να αποβούν αρνητικά όταν χαθούν κάποια όρια και ο εκπαιδευτικός φύγει από το ρόλο του, λόγω προσωπικών του αναγκών.

Κάποιες φορές μία από τις φιλοδοξίες του εκπαιδευτικού είναι η προώθηση της προσωπικής ανάπτυξης των μαθητών με αποτέλεσμα να έχουν μια λειτουργία παρόμοια και συμπληρωματική εκείνης των γονέων. Το αποτέλεσμα αυτής της γονεϊκής πλευράς της σχέσης είναι να βιώνουν τους μαθητές σαν δικά τους παιδιά.

Αυτό μπορεί να έχει κάποιο όφελος, ωστόσο πρέπει να εξετάσει ο εκπαιδευτικός προσεκτικά την εικόνα που έχει για τη φύση των γονεϊκών σχέσεων και να διερωτάται κατά πόσο η γονεϊκή αυτή λειτουργία προωθεί την ανάπτυξη ή προσπαθεί να κάνει τους έφηβους κατ’ εικόνα και ομοίωσή του.

Μήπως δηλαδή επιθυμεί να επιβάλλει τα δικά του πρότυπα στους έφηβους ή μπορεί και έχει την ικανότητα να αφήνει τους μαθητές του να έχουν τα δικά τους συστήματα αξιών και το δικό τους χώρο προκειμένου να αναπτύξουν την ατομικότητά τους.

Συχνά η άποψη ότι οι νέοι χρειάζονται κάποιον να τους καθοδηγεί πηγάζει από την ανάγκη μας να έχουμε άτομα που είναι εξαρτημένα από εμάς και αν πιθανολογήσουμε ότι δεν παίρνουμε εκείνη την ικανοποίηση που επιθυμούμε από την προσωπική μας ζωή, μπορεί να διατρέχουμε τον κίνδυνο να κατακλύζουμε με προσοχή τους νέους προκειμένου να κερδίσουμε την αγάπη τους και να τους γίνουμε απαραίτητοι.

Με τον τρόπο βέβαια αυτό δεν βοηθάμε καθόλου τη συναισθηματική τους ανάπτυξη, και στην πραγματικότητα, ενθαρρύνουμε την παθητικότητα τους, γιατί δεν τους προσφέρουμε το κίνητρο να παλέψουν με τις αναπόφευκτες ματαιώσεις της ζωής και να μπορέσουν στη συνέχεια να στηριχθούν στις δυνάμεις τους.

Σε ότι αφορά τη στάση του εκπαιδευτικού, αυτή μπορεί να ενθαρρύνει την ανάπτυξη μιας ώριμης συμπεριφοράς των μαθητών, φερόμενος σαν υπεύθυνος ενήλικας, στη σχέση του με τους μαθητές του.

Οι φόβοι του εκπαιδευτικού σχετικά με το ρόλο του μπορεί να έχουν να κάνουν ή με τα επικριτικά σχόλια και με την εχθρότητα από τη μεριά των μαθητών προς τον εκπαιδευτικό, ή με την απώλεια ελέγχου του εκπαιδευτικού πάνω στους μαθητές του.
Όλοι οι άνθρωποι φοβόμαστε, ως γνωστό την εχθρότητα των άλλων απέναντι μας. Στην περίπτωση όμως του εκπαιδευτικού είναι σημαντικό να γίνει κατανοητό ότι ο θυμός των μαθητών είναι αναπόσπαστο μέρος της διαδικασίας της μάθησης γιατί η μαθησιακή διαδικασία από μόνη της πολλές φορές προκαλεί δυσφορία και κατά συνέπεια αισθήματα επιθετικότητας απέναντι στο πρόσωπο ή στο σύστημα που την εκπροσωπεί.
Ο εκπαιδευτικός όμως ο οποίος φοβάται τα εχθρικά συναισθήματα των μαθητών του, αποφεύγει σιγά-σιγά να έχει απαιτήσεις απ’ αυτούς για να μην τους δυσαρεστήσει. Έτσι μια μη ρεαλιστική αξιολόγηση της εργασίας του μαθητή από τον εκπαιδευτικό, εμποδίζει το μαθητή να επιτύχει το μέγιστο για το οποίο είναι ικανός.

Ο εκπαιδευτικός που δεν αντέχει τα αρνητικά συναισθήματα του μαθητή, τον αναγκάζει να τα αποθηκεύσει και να τα εκδηλώσει αλλού, είτε απέναντι σε κάποιον άλλον καθηγητή είτε σε κάποιον έξω από το σχολείο. Και όταν δεν υπάρχει κανείς που να μπορεί να αντέξει αυτά τα επιθετικά συναισθήματα, τότε ο μαθητής προσπαθεί να τα διώξει για να μην προκαλεί εμπόδιο με το κόστος του εσωτερικού ψυχικού πόνου ή σε άλλη περίπτωση, γίνεται πιο βίαιος, ελπίζοντας ότι κάποιος θα τον πάρει στα σοβαρά και θα τον βοηθήσει να χειριστεί την επιθετικότητά του βάζοντάς του επιτέλους κάποια όρια.

Ο εκπαιδευτικός συχνά αντιμετωπίζει κάποια προβλήματα τα οποία αφορούν τη σχέση του με τους γονείς των παιδιών, θεωρώντας και αποδίδοντας σε αυτούς συχνά κάθε δυσκολία την οποία συναντά. Ως γνωστό, είναι πάντα ευκολότερο να αποδίδουμε τις ευθύνες σε άλλους από ότι να εξετάζουμε τη συμβολή των άμεσα εμπλεκόμενων, δηλαδή του μαθητή και του εκπαιδευτικού, στην προβληματική συμπεριφορά.
Μια συμπεριφορά που είναι εχθρική απέναντι στους γονείς κάνει το μαθητή να αποκτήσει εχθρικά συναισθήματα απέναντι στην οικογένειά του και να θεωρήσει υπεύθυνους τους γονείς του για την οποιαδήποτε δυστυχία του.

Συχνά κάποιοι εκπαιδευτικοί ακούγεται να λένε στους μαθητές: «Να φέρεις τους γονείς σου» πράγμα που δηλώνει ότι οι γονείς είναι οι παραβάτες που πρέπει να έρθουν στο σχολείο και να τ’ ακούσουν. Αυτό έχει σαν αποτέλεσμα την απροθυμία πολλών γονιών να έρχονται σε επαφή με το σχολείο.
Νιώθουν τρόμο στην ιδέα ότι κάποιοι θα τους αποδώσουν ευθύνες ή θα τους κάνουν να νιώσουν ανεπαρκείς.
Σημαντικό, είναι ο εκπαιδευτικός να μην έχει την τάση να τονίζει διαρκώς στους γονείς τα λάθη των παιδιών τους, αλλά τις καλές τους ιδιότητες ενθαρρύνοντας έτσι μια καλύτερη επικοινωνία και γεφυρώνοντας σημαντικά τις σχέσεις εκπαιδευτικού – μαθητή – οικογένεια.
Χρειάζεται ενθάρρυνση για να αναπτυχθεί με το εκπαιδευτικό προσωπικό μια σχέση ισότιμη ως ενήλικες καθώς και η συνειδητοποίηση του ότι χρειάζεται «Να είσαι κύριος του εαυτού σου πριν να είσαι δάσκαλος των άλλων».


Πηγές – Βιβλιογραφία  
Μοκό Ζ., Ψυχανάλυση και εκπαίδευση, Καστανιώτης, Αθήνα 1997
Βίννικοτ Ν., Συζητήσεις με τους γονείς, Ελληνικά Γράμματα, Αθήνα 1994
Σάλτζμπεργκερ – Ουίτενμπεργκ Ι. , Η Συναισθηματική εμπειρία της μάθησης και της διδασκαλίας, Καστανιώτης, Αθήνα 1996
Εγχειρίδιο για την ψυχοκοινωνική υγεία του παιδιού και του εφήβου, Εκδόσεις Γ.Γ.Ν.Γ.

Πηγή: ιατροnet ,  Άρθρο -Κείμενο: Σφήκα Δήμητρα,  Κλινική Ψυχολόγος – Οικογενειακή θεραπεύτρια


Ο 12λογος της σωστής μελέτης των παιδιών

Ημερομηνία δημοσίευσης άρθρου: Φεβρουαρίου 3, 2014 Συγγραφέας: Χαρά Καραμήτσου Κατηγορία:ΕκπαίδευσηΨυχολογία

Ο 12λογος της σωστής μελέτης των παιδιών
Ποιες είναι οι αναγκαίες δεξιότητες που πρέπει να αποκτήσει το παιδί όσον αφορά στη μελέτη των μαθημάτων του για να πετύχει τις αναμενόμενες υψηλές ακαδημαϊκές επιδόσεις.
Ο Γιώργος είναι ένα έξυπνο οκτάχρονο αγόρι που δεν παρουσιάζει ελλείμματα στον προφορικό ή στον γραπτό του λόγο. Αντίθετα, οι δυνατότητές του είναι πάνω από το μέσο όρο των παιδιών αντίστοιχης ηλικίας. Επίσης, δεν εμφανίζει δυσκολίες προσοχής, δεν διασπάται εύκολα και δεν είναι παρορμητικός. Σύμφωνα και με την κρίση του δασκάλου, ζει σε ένα ήρεμο οικογενειακό περιβάλλον με καλή ενδοοικογενειακή επικοινωνία. Γιατί, λοιπόν, ένα παιδί με τέτοιο δυναμικό και τέτοιες ευνοϊκές συνθήκες μάθησης εμφανίζει χαμηλές σχολικές επιδόσεις; Γιατί, απλώς, ενώ μπορεί να πάρει καλούς βαθμούς, παίρνει μέτριους ή και χαμηλούς;
KaramitsouCharaKidsReading_icon3
Ποιοι είναι οι ανασταλτικοί παράγοντες που πλήττουν τη μαθησιακή διαδικασία και πώς μπορούμε, εντοπίζοντάς τους, να τους αξιοποιήσουμε αποτελεσματικά και συστηματικά υπέρ του παιδιού μας; Για να πετύχει ένα τέτοιο παιδί τις αναμενόμενες υψηλές ακαδημαϊκές επιδόσεις πρέπει να αποκτήσει τις αναγκαίες δεξιότητες στη μελέτη του, στον τρόπο δηλαδή που διαβάζει τα μαθήματά του. Όταν μάθει πώς να διαβάζει, θα αποκτήσει υψηλή αυτοεκτίμηση, αυτοπεποίθηση και θετική στάση. Τέλος, αποκτώντας τέτοιου είδους δεξιότητες, θα τον βοηθήσει να διαχειριστεί και μελλοντικά τη μετέπειτα καριέρα του. Οι γονείς καλούνται να διαδραματίσουν τον πιο ουσιαστικό ρόλο στην οργάνωση της μελέτης των παιδιών.
Πώς οι γονείς μπορούν να βοηθήσουν στην οργάνωση της σκέψης των μικρών μαθητών
Κάθε παιδί έχει τον ιδιαίτερο, μοναδικά δικό του τρόπο μάθησης. Θα πρέπει να εξερευνήσει με τη βοήθεια των γονιών και των δασκάλων του εκείνους τους τρόπους που το βοηθούν να μαθαίνει καλύτερα. Να αποκτήσει, δηλαδή, ένα σύστημα μελέτης που θα το ακολουθεί πάντα.
KaramitsouCharaKidsReading_icon8 1. Προτεραιότητά σας κατά τη διάρκεια της εβδομάδας είναι η απογευματινή μελέτη των παιδιών, όπως και να την κάνουμε ευχάριστη. Είμαστε όλοι χρονικά πιεσμένοι. Καβγάδες, νεύρα, υστερίες δεν οδηγούν πουθενά.
KaramitsouCharaKidsReading_icon6 2. Να δούμε τη μελέτη σαν μια θετική εμπειρία. Να προσπαθήσουμε να το ενθαρρύνουμε και να το επαινούμε όταν τελειώνει όλα τα μαθήματα σε εύλογο χρόνο που θα καθορίσουμε μαζί με το παιδί από κοινού. Ταυτόχρονα να βρούμε χρόνο να ακούμε τους προβληματισμούς του παιδιού μας και να το βοηθάμε να βρει θετικές λύσεις.
KaramitsouCharaKidsReading_icon5 3. Να βοηθήσουμε να αποκτήσει δεξιότητες οργάνωσης, κυρίως του χρόνου. Μια ιδέα είναι να τοποθετήσουμε στο δωμάτιό του έναν μαγνητικό πίνακα όπου θα καταγράφει μόνο του το καθημερινό του πρόγραμμα με σειρά προτεραιότητας, π.χ. τα δύσκολα γι’ αυτό μαθήματα διαβάζονται τις πρώτες απογευματινές ώρες όπου ο βαθμός συγκέντρωσης της προσοχής είναι καλύτερος και μεγαλύτερος.
KaramitsouCharaKidsReading_icon7 4. Να του μάθουμε πώς να υπολογίζει τον χρόνο που χρειάζεται για να τελειώσει μια εργασία ή να μάθει καλά ένα μάθημα έτσι ώστε να φτιάξει ένα ρεαλιστικό ατομικό πρόγραμμα.KaramitsouCharaKidsReading_icon2Ίσως ένα ρολόι να το βοηθήσει στην αρχή να ελέγχει τους χρόνους του.
KaramitsouCharaKidsReading_icon8 5. Η μελέτη θέλει σύστημα. Τίποτα δεν μπορεί να γίνει με διάβασμα της τελευταίας στιγμής. Θέλει καθημερινή ενασχόληση μικρής διάρκειας. Έτσι, αποφεύγονται οι εντάσεις και τα άγχη.
KaramitsouCharaKidsReading_icon6 6. Να βοηθήσουμε το παιδί να αυξήσει τον βαθμό συγκέντρωσής του. Ένα παιδί Δημοτικού χρειάζεται κάθε 20 – 30 λεπτά ένα μικρό διάλειμμα. Δεν γίνεται να αλληλοεξαντλούμαστε λόγω κακής οργάνωσης μέχρι και τις 12 το βράδυ, και μάλιστα με παιδί στο Δημοτικό! Αντίστοιχα, ένα παιδί Γυμνασίου/Λυκείου χρειάζεται μια διακοπή κάθε 40-50 λεπτά.
KaramitsouCharaKidsReading_icon5 7. Να βοηθάμε να γίνουν τα δύσκολα μαθήματα πιο διασκεδαστικά. Να προτείνουμε κατά τη διάρκεια των μικρών του διαλειμμάτων να αποφορτίζει την έντασή του παίζοντας με ένα αγαπημένο του παιχνίδι ή να ασχολείται με κάποιο χόμπι του, αν πρόκειται για μεγαλύτερο παιδί.
KaramitsouCharaKidsReading_icon7 8. Να ενθαρρύνουμε τη χρήση λεξικού για να διευρύνει το λεξιλόγιό του και να μάθει σωστή ορθογραφία.
KaramitsouCharaKidsReading_icon8 9. Να το ενθαρρύνουμε να υπογραμμίζει τα κύρια σημεία του μαθήματος ή να κολλά στους τοίχους του δωματίου του τις σημαντικές σημειώσεις. Ενισχύει έτσι την οπτική του μνήμη ώστε να συγκρατεί μεγαλύτερο εύρος πληροφόρησης.
KaramitsouCharaKidsReading_icon6 10. Σε τακτά διαστήματα καλό είναι να κάνει επαναλήψεις στην ύλη του.
KaramitsouCharaKidsReading_icon5 11. Να το αφήνουμε μία στις τόσες να διαβάζει μαζί με άλλα παιδιά. Έρευνες δείχνουν ότι η ομαδική μελέτη είναι πιο αποτελεσματική. Όταν τελειώνει τη μελέτη να το αφήνουμε να παίζει με έναν φίλο ή μια φίλη του, να δει λίγο τηλεόραση ή να παίξει με ένα αγαπημένο του παιχνίδι.
KaramitsouCharaKidsReading_icon1
KaramitsouCharaKidsReading_icon7 12. Τέλος, να το αφήνουμε να προσπαθεί μόνο του να λύνει τις απορίες του. Μόνο όταν δυσκολεύεται πραγματικά να παρεμβαίνουμε. Όσο πιο γρήγορα αυτονομηθεί στο διάβασμα, τόσο πιο υπεύθυνο θα γίνει. Πρέπει να θυμόμαστε πάντα ότι… δεν είμαστε εμείς που πάμε σχολείο.
Χαρά Καραμήτσου – Λογοπεδικός M.R.C.S.L.T.
Για επικοινωνία: charakaramitsou@ath.forthnet.gr

Όταν ένας άνδρας αγαπάει μια γυναίκα…

147
«…Πάντα εσύ τ’ αστεράκι και πάντα εγώ το σκοτεινό πλεούμενο
Πάντα εσύ το λιμάνι κι εγώ το φανάρι το δεξιά
Το βρεμένο μουράγιο και η λάμψη επάνω στα κουπιά
Ψηλά στο σπίτι με τις κληματίδες
Τα δετά τριαντάφυλλα, το νερό που κρυώνει
Πάντα εσύ το πέτρινο άγαλμα και πάντα εγώ η σκιά που μεγαλώνει
Το γερτό παντζούρι εσύ, ο αέρας που το ανοίγει εγώ
Επειδή σ’ αγαπώ και σ’ αγαπώ
Πάντα εσύ το νόμισμα κι εγώ η λατρεία που το εξαργυρώνει…»
Σύμφωνα με έναν Γάλλο συγγραφέα υπάρχει ένα αδιάψευστο στοιχείο με το οποίο αναγνωρίζεις ότι αγαπάς κάποιον ερωτικά, κι αυτό είναι όταν το πρόσωπό του σου προκαλεί μεγαλύτερη επιθυμία από οποιοδήποτε άλλο μέρος του σώματος. Και επειδή όμως εσύ βρίσκεσαι στην αρχή της σχέσης σου και έχεις τις αμφιβολίες σου για το τι νιώθει ο νέος σου σύντροφος, εμείς φωτίζουμε κάποιες πράξεις του που δηλώνουν ξεκάθαρα ότι είναι ερωτευμένος μαζί σου. Απλά να θυμάσαι ότι οι άντρες δύσκολα από τη φύση τους θα πούνε: «Είμαι ερωτευμένος μαζί σου».
Ένας ερωτευμένος άντρας κάνει υπομονή
Ένας ερωτευμένος άντρας κάνει υπομονή… σε όλα! Πάνω από όλα έχει την ικανότητα να σε φλερτάρει για πολύ πολύ καιρό. Ακόμη και αν ο ίδιος ακολουθήσει μία στρατηγική για να σε αποπλανήσει, ο ίδιος θα πέσει στη δική του παγίδα. Και πράγματι, θα σε ερωτευθεί.
Ένας ερωτευμένος άντρας γίνεται ιππότης
Ένας ερωτευμένος άντρας μοιάζει πραγματικά με ιππότη. Νιώθει την ανάγκη να σε βοηθήσει σε οτιδήποτε χρειαστείς. Πάντα θα βρίσκει τρόπους να κάνει τη ζωή σου πιο εύκολη όπως να έρθει να σε πάρει από την εργασία σου, να σου ετοιμάσει πρωινό, να σε περιποιηθεί και να σε σκεπάζει το βράδυ για να μην κρυώσεις. Με άλλα λόγια, θα κάνει τα πάντα για να σου αποδείξει ότι είναι αναντικατάστατος εκφράζοντας την τρυφερότητά του με κάθε δυνατό τρόπο. Ένας φύλακας άγγελος είναι στο πλευρό σου. Δεν νομίζω να τον διώξεις ποτέ…
Ένας ερωτευμένος άντρας νιώθει την ανάγκη να σε κάνει ευτυχισμένη
Ένας άντρας ερωτευμένος επιθυμεί να σε κάνει χαρούμενη. Θα σε συνοδεύσει στο θέατρο για να παρακολουθήσεις ένα έργο που έχεις επιλέξει, ενώ θα αφήσει το παιχνίδι ποδοσφαίρου ή κάποια συνάντηση με τους φίλους του προκειμένου να δει εσένα. Και όλα αυτά γιατί; Γιατί πολύ απλά είσαι η προτεραιότητα στη ζωή του. Επιπλέον, αυτός ο άντρας θα σε ενημερώνει για οτιδήποτε του συμβαίνει στη ζωή του χωρίς απαραίτητα να σε αφορούν όλες οι πληροφορίες άμεσα. Και αυτό γιατί θέλει να έχεις γνώση κάθε μικρής και μεγάλης λεπτομέρειας της ζωής του.
Ένας ερωτευμένος άντρας έχει μάτια μόνο για εσένα
Ο έρωτας είναι αλήθεια πως μας κάνει τυφλούς. Κατά τη διάρκεια της φάσης του έντονου πάθους, ένας ερωτευμένος άντρας κοιτάζει μόνο εσένα. Απόλαυσέ το, διότι δεν θα διαρκέσει πολύ. Παράλληλα, αυτός ο άντρας δεν είναι επικριτικός. Σε αγαπάει όπως είσαι και δεν είναι φειδωλός στα κομπλιμέντα του. Μάλιστα, είναι και λίγο ζηλιάρης, γιατί είσαι γι’ αυτόν η πιο όμορφη, η πιο ελκυστική και η πιο γοητευτική γυναίκα.
Ένας ερωτευμένος άντρας δεν θα σ’ αφήσει ποτέ
Λένε πως οι έρωτες έρχονται και παρέρχονται…και πως κάποια στιγμή όλα τελειώνουν. Αν όμως είσαι η μία και μοναδική αγάπη γι’ αυτόν θα κάνει τα πάντα για να σε κρατήσει στη ζωή του. Οποιοδήποτε εμπόδιο και αν ορθώνεται στη σχέση σας, θα έχει πάντοτε τη δύναμη να το αντιμετωπίζει για να είναι δίπλα σου. Πού ξέρεις; Μπορεί να ήρθε η στιγμή που θα ζήσεις τον έναν και μοναδικό έρωτα. Δεν έχεις παρά να το απολαύσεις, ενώ ο χρόνος πρόκειται να απαντήσει σε όλες τις ερωτήσεις σου.
Όπως λένε μερικοί άντρες…
Ξέρεις ότι είσαι ερωτευμένος μαζί της όταν δεν είσαι μαζί της. Γιατί σου λείπει, δεν μπορείς να συγκεντρωθείς και το μόνο που κάνεις είναι να τη σκέφτεσαι.
…Πουθενά δεν πάω, μ’ ακούς
Ή κανείς ή κι οι δύο μαζί, μ’ ακούς
Το λουλούδι αυτό της καταιγίδας και, μ’ ακούς
Της αγάπης
Μια για πάντα το κόψαμε
Και δε γίνεται ν’ ανθίσει αλλιώς, μ’ ακούς
Σ’ άλλη γη, σ’ άλλο αστέρι, μ’ ακούς
Δεν υπάρχει το χώμα, δεν υπάρχει ο αέρας
Που αγγίξαμε, ο ίδιος, μ’ ακούς
Και κανείς κηπουρός δεν ευτύχησε σ’ άλλους καιρούς
Από τόσον χειμώνα κι από τόσους βοριάδες, μ’ ακούς
Να τινάξει λουλούδι, μόνο εμείς, μ’ ακούς
Μες στη μέση της θάλασσας
Από μόνο το θέλημα της αγάπης, μ’ ακούς
Ανεβάσαμε ολόκληρο νησί, μ’ ακούς
Με σπηλιές και με κάβους κι ανθισμένους γκρεμούς
Άκου, άκου
Ποιος μιλεί στα νερά και ποιος κλαίει -ακούς;
Ποιος γυρεύει τον άλλο, ποιος φωνάζει -ακούς;
Είμ’ εγώ που φωνάζω κι είμ’ εγώ που κλαίω, μ’ ακούς
Σ’ αγαπώ, σ’ αγαπώ, μ’ ακούς…