Η μετάβαση του παιδιού από το σπίτι στο νηπιαγωγείο

πηγη

Η μετάβαση του παιδιού από το σπίτι στο νηπιαγωγείο

«Μαμά δεν θέλω να πάω σχολείο. Με πονάει η κοιλιά μου.»

«Περνάμε τόσο όμορφα μανούλα μαζί, η δασκάλα θα με μαλώνει»

«Τα παιδιά είναι κακά, θα μου παίρνουν τα παιχνίδια»

«Θέλω να βλέπω το πρωί τις αγαπημένες μου ταινίες στην τηλεόραση»

Αλήθεια πόσο γνώριμες σας φαίνονται αυτές οι φράσεις ή πόσο εσείς ανησυχείτε που το παιδί σας θα βρεθεί για πρώτη φορά χωρίς την παρουσία σας σε ένα περιβάλλον διαφορετικό από το οικογενειακό;

Η αρχή της κοινωνικοποίησης

Ήδη από τον 7^ο μήνα της ζωής του το παιδί αναπτύσσει έναν ισχυρό συναισθηματικό δεσμό με την μητέρα του (προσκόλληση προς το μητρικό πρόσωπο). Αποτέλεσμα αυτής της προσκόλλησης είναι ότι το παιδί νιώθει το λεγόμενο άγχος του αποχωρισμού, φοβάται δηλαδή και ανησυχεί μήπως η μητέρα του το εγκαταλείψει και φύγει και μήπως αποχωριστεί το περιβάλλον του σπιτιού μόνιμα κι όχι προσωρινά. Στα περισσότερα παιδιά αντιδράσεις έντονης προσκόλλησης υπάρχουν μέχρι το τέλος του 3^ουέτους. Ενώ από την ηλικία αυτή και πέρα οι αντιδράσεις φθίνουν χωρίς όμως να εξαλείφονται και γι'
αυτό ως ένα βαθμό τις θεωρούμε και φυσιολογικές κατά την μετάβαση του παιδιού από το σπίτι στο νηπιαγωγείο. Τα παιδιά στην ηλικία των 4 – 5 χρονών για πρώτη φορά – τα περισσότερα – απομακρύνονται από το σπίτι και κάνουν τα πρώτα δειλά τους βήματα στην ευρύτερη κοινωνία. Ξεκινούν τις συναισθηματικές επενδύσεις σε δεσμούς με πρόσωπα έξω από την οικογένειά τους. Η οικογενειακή ανατροφή συνεχίζεται αλλά μπαίνει σε δεύτερη μοίρα καθώς κυρίαρχο ρόλο πια παίζει η γενικότερη κοινωνικοποίηση του παιδιού.

Τρεις κοινωνίες με τους δικούς τους κανόνες κάνουν την εμφάνισή τους στα έκπληκτα μάτια του μικρού παιδιού:

- Η κοινωνία του νηπιαγωγείου

- Η κοινωνία των συνομηλίκων του

- Η κοινωνία της ευρύτερης κοινότητας

Καθεμία από αυτές τις κοινωνίες απαιτεί από το παιδί διαφορετικό ύφος συμπεριφοράς αλλά ταυτόχρονα του προσφέρουν και τη δυνατότητα δημιουργίας εξω-οικογενειακών σχέσεων. Κατά τον Piaget εκπαιδεύω κάποιον σημαίνει ότι τον προσαρμόζω στον κόσμο που τον περιβάλλει.

Ποια είναι η σημασία της εισόδου στο νηπιαγωγείο για το παιδί;

Φανταστείτε «τα τραύματα» που βιώνει ένα παιδί όπου από την ελευθερία δράσης του σπιτιού περνάει σε ένα περιβάλλον με τακτοποιημένα καρεκλάκια και τραπεζάκια όπου δεν του επιτρέπουν να φάει όποτε θέλει, όπου πρέπει να συμμαζεύει τα παιχνίδια με τα οποία παίζει, όπου πρέπει να μοιράζεται τα παιχνίδια με άλλα παιδιά και όπου πρέπει να περιμένει τη σειρά του για να παίξει στην αγαπημένη του γωνιά. Στην ουσία αυτά που βιώνει στο νηπιαγωγείο δεν έχουν καμία σχέση με την έως τώρα καθημερινότητά του. Υπερβάλλοντας θα μπορούσαμε να πούμε ότι το νηπιαγωγείο αποτελεί μια «βίαιη εμπειρία» για το παιδί. Με δεδομένο ότι η πρώτη αυτή απομάκρυνσή του από την οικογένεια συνεπάγεται αποχωρισμούς – από την μητέρα, πιθανώς από κάποιο μικρότερο αδελφάκι που παραμένει σπίτι, και γενικότερα από το γνώριμο περιβάλλον του- είναι αναμενόμενο να κλαίει να μην θέλει να πάει στο νηπιαγωγείο να ανακαλύπτει τρόπους για να παραμείνει στο οικείο του περιβάλλον και να συμπεριφέρεται «διαφορετικά» όταν βρίσκεται στο ξένο περιβάλλον. Αν κοντά σε όλα τα άλλα το παιδί τυχαίνει να βιώνει και τον ερχομό ενός νέου μέλους στην οικογένεια τότε μπορεί να αισθανθεί και «παρείσακτο». Είναι πολύ πιθανό να σκεφτεί: «Ήρθε το καινούριο αδελφάκι και εμένα δεν με θέλουν πια γι αυτό και με στέλνουν στο σχολείο». Έχετε ποτέ αναρωτηθεί τι σημαίνει για το παιδί πηγαίνω στο νηπιαγωγείο; Σημαίνει ότι μπαίνω σε μια περίπλοκη ζωή. Συναντώ καθημερινά έναν παιδαγωγό, συνομήλικα παιδιά που φωνάζουν γύρω μου, ακολουθώ κανόνες, προγράμματα, πρέπει να μάθω να ελέγχω την συμπεριφορά μου και τέλος αρχίζω να συγκρίνω τον εαυτό μου με άλλα παιδιά (αυτοβαθμολογούμαι).

πηγη

Τι σημαίνει η είσοδος στο νηπιαγωγείο για την οικογένεια;

Η οικογένεια είναι ένα σύστημα που αποτελείται από γονείς και παιδιά με πολλαπλές αλληλεπιδράσεις. Το κάθε μέλος της οικογένειας ακολουθεί την προσωπική του γραμμική πορεία εξέλιξης η οποία όμως επηρεάζεται από τις επιδράσεις που δέχεται από κάθε άλλο μέλος και όλα μαζί από το σύνολο των επιδράσεων. Σε γενικές γραμμές οι γονείς των νηπίων βρίσκονται στην ηλικία των 30 – 40 και τα κύρια ενδιαφέροντα τους είναι η καριέρα και η οικογενειακή τους ζωή.

Προετοιμασία του παιδιού για την είσοδο στο νηπιαγωγείο.

Η ζωή του μικρού παιδιού υπόκειται σε μια επιταγή να βρίσκεται εκεί που δεν έχει ξαναβρεθεί να κάνει αυτά που δεν έχει ξανακάνει και το σημαντικότερο να είναι κάτι που δεν ήταν ποτέ ως τώρα. Από την πρώτη κιόλας μέρα που μπαίνει στο νηπιαγωγείο καλείται να αντιμετωπίσει ένα εβδομαδιαίο πρόγραμμα που είναι κάτι απαιτητικό γι αυτό. Μπαίνει σε ένα δωμάτιο που υπάρχει ένας παιδαγωγός ο οποίος έχει να ασχοληθεί με 15 – 20 παιδιά και όχι μόνο με αυτό. Υπάρχουν χρονοδιαγράμματα, κανόνες, απαγορεύσεις και όρια για την συμπεριφορά του.

Να θυμάστε: Ο τρόπος που μπαίνει το παιδί στο σχολείο, είναι αυτός που έμαθε στην οικογένειά του.

Όσο καλύτερα είναι προετοιμασμένο τόσο λιγότερες δυσκολίες θα αντιμετωπίσει.

Πώς όμως οι γονείς έχουν προετοιμάσει το παιδί τους για τις απαιτήσεις και τους κανόνες που διέπουν το νηπιαγωγείο;

Συνήθως οι γονείς διευκολύνουν υπερβολικά τα παιδιά τους στις επιδόσεις τους. Τα παιδιά από την μεριά τους επιθυμούν να διατηρήσουν το καθεστώς αυτό και να μην χάσουν τα προνόμια που τους έχουν χαριστεί απλόχερα. Όταν ένα «χαϊδεμένο» παιδί μπει στο νηπιαγωγείο και διαπιστώσει πως εκεί δεν το προσέχουν ιδιαίτερα φυσικά δεν θα νιώσει καλά. Ωστόσο δεν θα παραιτηθεί και από την προσπάθεια να το προσέξουν. Πώς; Με το να γίνει το επίκεντρο της προσοχής. Αυτό μπορεί να γίνει με δύο τρόπους:

- Ή θα επιβληθεί στον εαυτό του και θα γίνει ιδιαίτερα φρόνιμο συγκεντρώνοντας έτσι τα κολακευτικά σχόλια των άλλων και την προσοχή τους αποκαθιστώντας με αυτό τον τρόπο την προηγούμενη ευχάριστη κατάσταση που βίωναν και μέσα την οικογένεια

- Ή το παιδί θα γίνει τεμπέλικο και άτακτο, θα συμπεριφέρεται με πείσμα και με ξεσπάσματα θυμού και δακρύων έτσι ώστε να συγκεντρώσει την προσοχή των άλλων και να τους κάνει να ασχολούνται μαζί του.

Εννοείται πως τα παιδιά που προτιμούν το δεύτερο τρόπο θα προτιμούν να είναι στο σπίτι και θα σκέφτονται μέσα τους: «κοντά στην μαμά ήταν καλύτερα». Άρα αν το παιδί προετοιμαστεί κατάλληλα από το οικογενειακό του περιβάλλον για την είσοδό του στο νηπιαγωγείο η προσαρμογή θα είναι εύκολη ενώ στην αντίθετη περίπτωση το παιδί θα αντιμετωπίσει προβλήματα στην κοινωνικοποίησή του και πολύ πιθανόν και κάποια διαταραχή (σχολική φοβία, διαταραχές συμπεριφοράς κλπ) η οποία σε πολλές περιπτώσεις παρακωλύει και την εξέλιξη του στον γνωστικό τομέα.

πηγη

Πώς μπορούμε να διευκολύνουμε την προσαρμογή του παιδιού;

- Παρουσιάστε μια ωραία και αληθινή εικόνα. Το νηπιαγωγείο είναι όντως ένας υπέροχος χώρος για το παιδί όπου θα βρει νέους φίλους και θα μπορεί να παίζει αλλά αναπόφευκτα θα αντιμετωπίσει και δυσάρεστες καταστάσεις όπως κάποιο παιδί που θα του χαλάσει τον πύργο του, τη δασκάλα που θα του επιβάλλει τις συνέπειες μιας ανάρμοστης συμπεριφοράς κ.ά. γι αυτό δώστε του μια όσο το δυνατόν πιο ρεαλιστική εικόνα έτσι ώστε να μην πέσει από τα σύννεφα την πρώτη μέρα το παιδί αλλά και εσείς να μην φανείτε αναξιόπιστοι στα μάτια του.

- Τα ρούχα που φορά το παιδί στο νηπιαγωγείο είναι για να λερώνονται γι αυτό και θα πρέπει να είναι ρούχα καθημερινά και άνετα για να μπορεί να πηγαίνει στην τουαλέτα μόνο του.

- Μάθετε στο παιδί να αυτοεξυπηρετείται στην τουαλέτα πολύ πριν ξεκινήσει η φοίτησή του στο νηπιαγωγείο.

Το φαγητό να είναι απλό και ευκολοφάγωτο. Καλό είναι να αποφεύγονται οι ακατάλληλες τροφές όπως σοκολάτες κρουασάν πατατάκια κλπ για να εξιλεωθείτε από τις ενοχές σας.

- Ξεκινήστε έγκαιρα την προετοιμασία. Μιλήστε στο παιδί καιρό πριν για το νηπιαγωγείο επισκεφθείτε το, περάστε απέξω και προετοιμάστε την ιδέα στο μυαλό του. Φροντίστε να εξοικειωθεί με τον σχολικό εξοπλισμό και μάθετε στο παιδί να
ανοίγει και να κλείνει το κουτάκι για το κολατσιό. Μια καλή ιδέα είναι παίζετε το παιχνίδι του σχολείου στο σπίτι.

- Πολλές φορές είναι πιο δύσκολο για έναν γονιό να μην δακρύσει όταν αποχαιρετά το παιδί του στην πόρτα του νηπιαγωγείου παρά το ίδιο αλλά δεν ξέρετε πόσο σημαντικό είναι να κρατήσετε την ψυχραιμία σας. Αφού το παιδί μπει στο χώρο του νηπιαγωγείου πείτε «Γεια», φιλήστε το, πείτε: «Θα έρθω να σε πάρω τάδε ώρα» και φύγετε χωρίς να
κοιτάξετε πίσω.

- Μην υποκύψετε σε μια ακόμα αγκαλιά. Ακόμα κι αν το παιδί σας έκλαιγε γοερά πριν από λίγο το πιο πιθανό είναι να σταμάτησε αμέσως μόλις φύγατε από την αίθουσα κι αυτό που θα κάνετε με την επιστροφή σας θα είναι ένας ακόμα γύρος από αγωνία και στρες αφού το αναγκάζετε να προσαρμοστεί στην απουσία σας για δεύτερη φορά μέσα σε λίγη ώρα. Αν παρόλα αυτά ανησυχείτε για το αν σταμάτησε να κλαίει το παιδί σας περιμένετε λίγη ώρα και τηλεφωνήστε στο νηπιαγωγείο για να σας πουν πώς τα πάει. Είναι λογικό να πιστεύετε ότι κανείς άλλος εκτός από σας δεν μπορεί να φροντίσει το παιδί σας όμως το εκπαιδευτικό προσωπικό των νηπιαγωγείων είναι
εκπαιδευμένο για να κάνει αυτή τη δουλειά και τις περισσότερες φορές έχει μεγάλη εμπειρία. Δείχνοντας εμπιστοσύνη στις παιδαγωγούς δίνετε το καλό παράδειγμα και
στο παιδί. Είναι σημαντικό να σας δει το παιδί να μιλάτε να χαμογελάτε και να συμβουλεύεστε τις παιδαγωγούς ώστε να αισθανθεί και το παιδί
ότι τις εμπιστεύεστε.

- Το χειρότερο που μπορείτε να κάνετε είναι να το σκάσετε στα κρυφά. Όταν αργά ή γρήγορα διαπιστώσει ότι έχετε φύγει θα νιώσει την ίδια θλίψη που θα ένιωθε αν σας έχει δει αλλά επιπλέον θα αισθανθεί προδομένο και εσείς θα φαντάζετε στα μάτια του ως αναξιόπιστος/η.

- Μια καλή ιδέα είναι να ενισχύσετε το αίσθημα ασφάλειας του παιδιού υιοθετώντας μια ρουτίνα αποχωρισμού που θα ξεκινά από το σπίτι.

- Ξυπνήστε το παιδί αρκετή ώρα πριν την ώρα που πρέπει να φύγετε για το σχολείο και ΟΠΩΣΔΗΠΟΤΕ πάρτε μαζί του πρωινό. Όχι μόνο για να έχει την απαραίτητη ενέργεια που χρειάζεται σε όλους για το ξεκίνημα της μέρας αλλά και για την αίσθηση του να μοιράζεστε μια καθημερινή εμπειρία.

- Τα παιδιά αντιλαμβάνονται πολύ περισσότερο από όσο εσείς νομίζετε το άγχος σας και την νευρικότητά σας. Καλό θα είναι λοιπόν αν είστε εργαζόμενη μητέρα εκείνη την πρώτη μέρα να έχετε εξασφαλίσει από τη δουλειά σας να σας επιτρέψουν να καθυστερήσετε για να
μην είστε υπερβολικά αγχωμένη.

- Μείνετε
σταθεροί στις αποφάσεις σας. Σε κανέναν δεν αρέσει να βλέπει το παιδί του να κλαίει και να παρακαλάει να μην πάει στο νηπιαγωγείο όμως είναι σημαντικό να παραμείνετε σταθεροί στην απόφασή σας. Αν κάθεται τρεις μέρες στο σπίτι και πηγαίνει μια φορά την εβδομάδα στο νηπιαγωγείο οι πιθανότητες να προσαρμοστεί στα νέα δεδομένα ελαχιστοποιούνται.

- Καθώς η πρώτη μέρα θα έχει τελειώσει προετοιμαστείτε για το ενδεχόμενο μιας άσχημης συμπεριφοράς από την πλευρά του καθώς ο εύκολος στόχος για να βγάλει την ένταση της μέρας είναι
η μαμά του. Τα στεγνά κρεβάτια μπορεί ξαφνικά
να μετατραπούν σε βρεγμένα αλλά δεν υπάρχει λόγος ανησυχίας καθώς αυτό διαρκεί συνήθως λίγες μέρες.

- Μιλάτε μαζί του καθημερινά γι αυτή την μεγάλη αλλαγή που συμβαίνει στη ζωή του. Αγκαλιάστε το πείτε του πόσο το αγαπάτε και πόσο περήφανη αισθάνεστε που μεγάλωσε και πάει για πρώτη φορά σχολείο. Μιλάτε του με τα καλύτερα λόγια για το σχολείο και τις εκπαιδευτικούς. Εξηγήστε του πως πρέπει να έχει εμπιστοσύνη στη δασκάλα και πόσο πολύ την θαυμάζετε που καταφέρνει και κάνει τόσα παιδάκια χαρούμενα
με παιχνίδι γέλιο και τόσες πολλές όμορφες δραστηριότητες. Από τη πρώτη κιόλας μέρα συζητήστε με το παιδί σας για το πώς πέρασε στο νηπιαγωγείο αν έπαιξε αν γέλασε αν έκανε νέους φίλους και μάθετε ότι θέλετε για να είστε κι εσείς ήρεμοι. Θα χτίσετε μια σχέση εμπιστοσύνης και αγάπης κι αυτό θα κρατήσει για πάντα.

Καλό ξεκίνημα σε όλους λοιπόν, καλή σχολική χρονιά και να θυμάστε πως την αγωνία και το άγχος της πρώτης μέρας το βιώνουμε εξίσου με τα παιδιά σας και εσάς κι εμείς οι παιδαγωγοί.

Ένα χαμόγελο και από τη δική σας πλευρά σε μας τους παιδαγωγούς είναι το ίδιο ενθαρρυντικό με το χαμόγελο που χαρίζετε στα παιδιά σας.

Βιβλιογραφία:

Άντλερ Άλφρεντ ( 1990) Η Ατομική ψυχολογία στο σχολείο. Αθήνα Εκδόσεις Επίκουρος

Παπαδιώτη – Αθανασίου ( 1987) Σχολική ετοιμότητα Η Επίδοση των 5 ½ και 6 ½ χρόνων μαθητών Αθήνα Πανεπιστήμιο Αθηνών

Πιαζέ ( 1968) Η Ψυχολογία της Νοημοσύνης Αθήνα Καστανιώτης

Phillips ( 1978) School Stress and Anxiety Theory Research
and Intervention NewYork Homn Sciences

Χουάιτ Σέλντον και Χουάιτ Νότκιν Μπάρμπαρα ( 1981) Η παιδική Ηλικία
Τα μονοπάτια της ανακάλυψης Αθήνα Εκδόσεις Ψυχογιός

 Πηγη

https://eidikidiapaidagogisi.blogspot.com/

Η πρώτη μέρα στον παιδικό σταθμό. Εφιάλτης ή μήπως όχι;

Είναι γεγονός πως τώρα που ανοίγουν οι παιδικοί σταθμοί, οι περισσότεροι γονείς αγχώνονται στην ιδέα της πρώτης μέρας στον σταθμό. Είναι λογικό, αφού η μέρα είναι συνδεδεμένη με γοερό κλάμα, παρακάλια και φοβισμένα παιδικά μάτια. 

Η εικόνα του παιδιού να κλαίει καθώς το απομακρύνουν με το ζόρι από την μητέρα, καθησυχάζοντάς την πως “όλα τα παιδιά αντιδρούν έτσι” και διαβεβαιώνοντάς την πως “μόλις φύγετε θα σταματήσει”, είναι μια εικόνα που στοιχειώνει τις περισσότερες μαμάδες, αν όχι όλες, λίγο πριν πάνε τα παιδιά τους στον παιδικό σταθμό. 

 

Η συντριπτική πλειοψηφία των παιδικών σταθμών στην Ελλάδα, και όχι μόνο, ακολουθεί την μέθοδο “άφησε το και φύγε”, δηλαδή την ίδια μέθοδο που ακολουθείτο και πριν μισό αιώνα, ενώ οι εξελίξεις στην επιστήμη της παιδαγωγικής αναπτύσσονται διαρκώς.

 

Πρόκειται για ένα ξένο περιβάλλον γεμάτο με άγνωστους ενήλικες και άγνωστα παιδιά. Η αλήθεια είναι ότι αυτό φαντάζει λίγο αγχωτικό, αν όχι τρομακτικό, ακόμη και για εμάς τους ενήλικες, όταν βρισκόμαστε σε ανάλογη θέση.

 

Αν προσθέσουμε στον φόβο για το άγνωστο, το άγχος του αποχωρισμού από την μητέρα, την περιορισμένη ικανότητα λεκτικής επικοινωνίας και την περιορισμένη ικανότητα αυτοσυντήρησης του νηπίου, είναι λογικό οι παλιές μέθοδοι ελλιπούς περιόδου προσαρμογής να έχουν κάποια αρνητικά αποτελέσματα.

 

 

Μελέτη που διενεργήθηκε από το πανεπιστήμιο του Βερολίνου το 2004, έδειξε πως η μηδενική ή ελλιπής προσαρμογή νεαρών νηπίων στον παιδικό σταθμό αυξάνει τα επίπεδα κορτιζόλης, γνωστή και ως ορμόνη του άγχους, τα οποία παραμένουν αυξημένα ακόμη και πέντε μήνες μετά από την ένταξή του νηπίου στον παιδικό σταθμό (βλ. πηγή νο1).

 

Ακόμη παλαιότερα, το 1984-85, διενεργήθηκε μελέτη από το ανοιχτό πανεπιστήμιο του Βερολίνου (βλ. πηγή νο2), η οποία συμπέρανε πως τα παιδιά των οποίων οι γονείς παρέμειναν μαζί τους στον χώρο του παιδικού σταθμού για λιγότερο από 6 ημέρες, παρουσίασαν μεταξύ άλλων:

 

• εμφανείς καθυστερήσεις στην ανάπτυξή τους μετά από διάστημα εφτά μηνών

• είχαν μετά από έξι μήνες αυξημένη ανασφάλεια ως προς την προσκόλληση με την μητέρα τους

• είχαν περιορισμένη ικανότητα προσαρμογής 

• παρουσίαζαν αύξηση στα επίπεδα φόβου

Το μοντέλο προσαρμογής Βερολίνου

Τα τελευταία χρόνια γίνεται όλο και πιο γνωστή στην Ελλάδα η ήπια μέθοδος προσαρμογής των νηπίων στον σταθμό γνωστή και ως μοντέλο Βερολίνου. Η μέθοδος αυτή προσαρμογής εισάγει ομαλά το νεαρό νήπιο στο περιβάλλον του παιδικού σταθμού καθώς και στην επαφή του με τους επαγγελματίες φροντιστές, έχοντας κοντά του τον βασικό του φροντιστή, συνήθως την μητέρα. Η προσαρμογή για παιδιά κάτω των 2,5 ετών διαρκεί από 2 έως 4 εβδομάδες.

 

Ο γονέας συμμετέχει ενεργά στην προσαρμογή του παιδιού ακολουθώντας συγκεκριμένα βήματα του μοντέλου σε συνεργασία με τον επαγγελματία φροντιστή. Σε πρώτη φάση, ο γονέας επισκέπτεται τον παιδικό σταθμό μαζί με το παιδί του και μένει μαζί με αυτό για μία ώρα μέσα στον χώρο. Μετά αποχωρεί μαζί με το παιδί. Η πρώτη φάση διαρκεί 3 ημέρες.

 

Στην δεύτερη φάση, δηλαδή την τέταρτη ημέρα, ο γονιός χαιρετά αποφασιστικά το παιδί του και αποχωρεί για να επιστρέψει το αργότερο μετά από 30 λεπτά. Είναι υποχρέωση του επαγγελματία φροντιστή να στηρίξει το παιδί κατά το διάστημα της απουσίας του γονέα. Εάν το παιδί συνεχίσει να δείχνει ενδιαφέρον για το περιβάλλον του, η φάση σταθεροποίησης μπορεί να ξεκινήσει την πέμπτη μέρα και η απουσία του γονέα να καλύψει όλο το διάστημα των 30 λεπτών. Αν το παιδί αντιδράσει αγχωμένα, χωρίς να μπορεί να καταλαγιάσει το κλάμα του, ο γονέας πρέπει να επιστρέψει άμεσα και η δεύτερη προσπάθεια αποχωρισμού να μην γίνει νωρίτερα από την έβδομη ημέρα.

Φάση σταθεροποίησης. Αν το παιδί μπορέσει να παρηγορηθεί από τον φροντιστή την πρώτη φορά του αποχωρισμού, την επόμενη μέρα ο γονέας πρέπει να αυξήσει τα 30 λεπτά απουσίας του. Από την επόμενη μέρα αποχωρισμού (την 5η ή την 8η ημέρα αν χρειάστηκε δεύτερη απόπειρα προσαρμογής), ο γονέας δεν χρειάζεται να είναι μέσα στον χώρο αλλά σε χώρο που το παιδί μπορεί να τον προσεγγίσει όποτε θελήσει. Από την πέμπτη ημέρα και μετά, η παραμονή του παιδιού (και του γονέα) στον σταθμό αυξάνεται σε χρονική διάρκεια. Ανάλογα με την ηλικία του παιδιού, η τελική φάση προσαρμογής διαρκεί από 10 έως 20 ημέρες.
 

 

Είναι πολύ σημαντικό να σημειωθεί πως για να πετύχει η ομαλή προσαρμογή του νηπίου στον σταθμό, τεράστιας σημασίας ρόλο παίζει ο επαγγελματίας φροντιστής. Ο παιδαγωγός καλείται να φροντίσει το παιδί σε προσωπικό επίπεδο, να το παρηγορήσει, να το κάνει να αισθανθεί ασφάλεια. Κατά την διάρκεια δε της φάσης σταθεροποίησης, η επαφή του παιδιού με τον φροντιστή πρέπει να εντατικοποιηθεί.

 

Αυτός είναι και ο λόγος που προτείνεται να υπάρχει σταδιακή προσαρμογή των παιδιών του κάθε τμήματος ανά δυάδες ή το πολύ τριάδες από τους ελάχιστους ελληνικούς παιδικούς σταθμούς που προσπαθούν να εισάγουν το μοντέλο Βερολίνου ως ομαλή μέθοδο προσαρμογής.

 

 

 

 

Καλή σχολική χρονιά με αγάπη, φροντίδα και κατανόηση για τους λιλιπούτειους φίλους μας!

 

 

Πηγή 1: https://www.theguardian.com/society/2005/sep/19/childrensservices.earlyyearseducation

Πηγή 2: https://www.uniulm.de/fileadmin/website_uni_ulm/zuv/zuv.dezIII.abt1/familie/pdf/Kita/Berliner_Eingew%C3%B6hnungsmodell_engl.pdf

https://www.thelook.gr

Πώς πρέπει οι δάσκαλοι να συμμορφώνουν τους μαθητές τους;

Τρέφουμε απέραντο σεβασμό απέναντι στους δασκάλους των παιδιών μας –ή τουλάχιστον αυτό θα έπρεπε να κάνουμε, γιατί το έργο που επιτελούν είναι κορυφαίο για τη ζωή των μικρών μας. Με έναν δάσκαλο που κάνει καλά τη δουλειά του, το παιδί μας επιστρέφει καθημερινά στο σπίτι, έχοντας πάντα μάθει κάτι. Και όπως ένα πολύ ωραίο απόφθεγμα λέει, «αυτό που θα μαθαίνει καθημερινά, άλλοτε θα το φέρνει στο σπίτι κρατώντας το στα χέρια του, άλλοτε στο μυαλό του και άλλοτε στην καρδιά του.»

Τους σεβόμαστε και τους θαυμάζουμε, όμως, για έναν ακόμα λόγο: Για την απεριόριστη υπομονή τους και για το γεγονός, ότι έχουν να διαχειριστούν για πολλές ώρες κάθε μέρα περί τα 20 παιδιά (όταν εμείς, ένα σαββατοκύριακο περνάμε με το παιδί μας και… μπορεί να τρελαθούμε!). Και πριν αρχίσετε να λέτε, ότι κακώς έγιναν δάσκαλοι αν δεν αντέχουν τα παιδιά, θυμηθείτε, ότι είναι κι εκείνοι άνθρωποι που έχουν τα όριά τους. Γνωρίζοντάς το αυτό καλά, φροντίζουν, λοιπόν κι εκείνοι να βάζουν όρια στην τάξη τους, προκειμένου να μπορεί να γίνεται το μάθημα αποτελεσματικά.

Κάποιοι δάσκαλοι είναι τυχεροί και βρίσκονται σε τάξεις με παιδιά που προσαρμόζονται εύκολα σε αυτά τα όρια –κάποιοι άλλοι όχι τόσο. Και τότε, ίσως πάρουν κάπως «ακραία» μέτρα, τα οποία σε πολλούς γονείς μπορεί να μην αρέσουν ή να μη συμφωνούν με τον τρόπο που οι ίδιοι οριοθετούν (ΑΝ το κάνουν) τα παιδιά τους στο σπίτι. Επειδή, όμως, δουλειά μας δεν είναι να κρίνουμε πότε η παρέμβαση του δασκάλου στα προβλήματα συμπεριφοράς της τάξης, είναι σωστή ή λάθος, ρωτήσαμε τον ειδικό. Ο ειδικός παιδαγωγός κ. Φώτης Παπαναστασίου, λοιπόν, εξηγεί:

Τα προβλήματα συμπεριφοράς των μαθητών που αντιμετωπίζουν οι εκπαιδευτικοί στην τάξη είναι ποικίλα και διαφέρουν στη μορφή και την  ένταση. Η πρόληψη, η αντιμετώπιση και η επίλυση των προβλημάτων αυτών εντάσσεται στο πλαίσιο του έργου τους.  Ένα από τα βασικά προβλήματα που καλούνται να αντιμετωπίσουν οι εκπαιδευτικοί είναι η διαχείριση των ήπιων ή πιο σοβαρών καθημερινών προβλημάτων συμπεριφοράς στο πλαίσιο της τάξης, καθώς και η διαχείριση του άγχους, που πηγάζει από αυτές τις συμπεριφορές.

Οι αιτίες που προκαλούν προβλήματα συμπεριφοράς μπορεί να είναι εγγενείς, όπως είναι η υπερκινητικότητα, η χαμηλή νοημοσύνη, οι συναισθηματικές διαταραχές, ή να είναι περιβαλλοντικής φύσης, παραδείγματος χάρη ένα διαταραγμένο και χαοτικό οικογενειακό περιβάλλον ή ένα απρόσωπο και μη ευέλικτο σχολικό περιβάλλον.

Πώς εκδηλώνουν οι μαθητές προβληματική συμπεριφορά μέσα στην τάξη

-Προβλήματα συμπεριφοράς που επηρεάζουν την ομαλή εξέλιξη της διδασκαλίας

• Ο μαθητής δεν προσέχει στο μάθημα
• Ο μαθητής αδιαφορεί για το μάθημα
• Δεν αρχίζει και δεν ολοκληρώνει τις ασκήσεις που του βάζει ο εκπαιδευτικός
• Δεν κάνει τις κατ’οίκον εργασίες
• Δεν ακολουθεί τις οδηγίες του εκπαιδευτικού
• Δεν φέρνει μαζί του βιβλία, τετράδια ή ό,τι άλλο του ζητηθεί

-Προβλήματα συμπεριφοράς που εμποδίζουν την ήρεμη ατμόσφαιρα της τάξης

• «πετάγεται» όταν θέλει να μιλήσει
• Μιλάει συνεχώς με τους συμμαθητές του
• Κάνει φασαρία
• Διακόπτει τους άλλους όταν ομιλούν
• Πετάει μικροαντικείμενα (γόμες, μολύβια, κτλ) στους συμμαθητές του
• Εμπλέκεται σε λεκτικούς διαξιφισμούς
• Αργεί να έρθει στην τάξη
• Δυσκολεύεται να εργαστεί ομαδικά

Πώς πρέπει ο δάσκαλος να αντιμετωπίζει τα προβλήματα στην τάξη

Οι βασικές αρχές που πρέπει να διέπουν τη λειτουργία της τάξης είναι οι ακόλουθες:

• η δημιουργία θετικού κλίματος στην τάξη
• η δημιουργία εξατομικευμένων σχέσεων εμπιστοσύνης με τα παιδιά που παρουσιάζουν προβλήματα συμπεριφοράς
• η αποφυγή στιγματισμού και της χρήσης ταμπέλων για την περιγραφή της συμπεριφοράς του παιδιού

• η οριοθέτηση κανόνων και η συμμετοχή των μαθητών στη διαμόρφωσή τους. Οι μαθητές ακολουθούν με μεγαλύτερη ευκολία κανόνες που έχουν δημιουργήσει οι ίδιοι. Οι κανόνες θα πρέπει να είναι σαφείς και κατανοητοί. Ακόμη, θα πρέπει να είναι θετικά διατυπωμένοι και ναμην περιέχουν λέξεις όπως “ΔΕΝ” και “ΜΗΝ”
• η συνεχής αναφορά στους κανόνες. Καλό θα είναι να είναι αναρτημένοι σε εμφανές σημείο
• οι σταθερές επιβραβεύσεις
• η ευελιξία στη χρήση συμπεριφορικών μεθόδων
• η χρήση χιούμορ
• η προώθηση των δεξιοτήτων και των διαπροσωπικών σχέσεων του παιδιού που παρουσιάζει προβλήματα συμπεριφοράς
• η γνώση του χαρακτήρα και της ψυχολογίας των παιδιών
• η αποφυγή τιμωρίας, όπως η στέρηση του διαλείμματος. Συνήθως, έχει τα αντίθετα από τα επιθυμητά αποτελέσματα
• η ανάπτυξη διδακτικών ρουτινών (αναμενόμενη σειρά από διδακτικές συνήθειες λ.χ. έλεγχος ορθογραφία, τέλος διδασκαλίας, κτλ)
• η διευθέτηση της τάξης σύμφωνα με τους διδακτικούς στόχους
• η συνεχής επικοινωνία και η επαρκής πληροφόρηση της οικογένειας αναφορικά με τις δυσκολίες του παιδιού.

Η διαχείριση των προβλημάτων συμπεριφοράς στη σχολική τάξη είναι εξαιρετικά δύσκολη και με πολλές απαιτήσεις. Σημαντικός κρίνεται ο έγκαιρος εντοπισμός των προβλημάτων, γιατί επηρεάζει την ακαδημαϊκή και τη διαπροσωπική ανάπτυξη του μαθητή.

Φώτης Παπαναστασίου

Ειδικός Παιδαγωγός –Συγγραφέας

MSc Σχολική Ψυχολογία

www.eidikospaidagogos.gr

https://www.infokids.gr

Emma Goldman – Η Κοινωνική Σημασία του Σύγχρονου Σχολείου

Για να κατανοήσουμε πλήρως την κοινωνική σημασία του Συγχρόνου Σχολείου, πρώτα πρέπει να κατανοήσουμε το σχολείο έτσι πως λειτουργεί στις μέρες μας και δεύτερον την ιδέα που διέπει το σύγχρονο εκπαιδευτικό κίνημα. Τι είναι λοιπόν το σχολείο του σήμερα, ασχέτως αν είναι δημόσιο, ιδιωτικό ή θρησκευτικό;

Είναι για το παιδί ότι είναι η φυλακή για τον κατάδικο και οι στρατώνες για τον φαντάρο – ένα μέρος όπου το κάθε τι χρησιμοποιείται για να κάμψει την θέληση του παιδιού, και ύστερα να την συντρίψει, να την αναπλάσει και να την διαμορφώσει σε ένα πλάσμα ξένο ως προς τον εαυτό του. Δεν θέλω να πω πως η διαδικασία αυτή γίνεται συνειδητά: δεν είναι παρά ένα κομμάτι ενός συστήματος το οποίο μπορεί να διατηρεί τον εαυτό του μόνο μέσω της απόλυτης πειθαρχίας και ομοιομορφίας. Εκεί νομίζω πως βρίσκεται το μεγαλύτερο έγκλημα της σημερινής κοινωνίας.

Φυσικά, η μέθοδος της αποδόμησης ενός ανθρώπου πρέπει να αρχίσει σε μια πολύ νεαρή ηλικία, του παιδιού εννοώ, γιατί εκείνο το διάστημα ο ανθρώπινος εγκέφαλος είναι πιο εύκαμπτος. Όπως ακριβώς οι ακροβάτες, προκειμένου να αποκτήσουν ικανότητες με τους μύες τους, αρχίζουν να γυμνάζονται και να προπονούνται όταν οι μύες τους είναι ακόμα εύκαμπτοι. Η αντίληψη συγκεκριμένα πως η γνώση μπορεί να αποκτηθεί μόνο στο σχολείο μέσα από συστηματική εκγύμναση και ο χρόνος στο σχολείο είναι η μόνη περίοδος στην οποία η γνώση μπορεί να ληφθεί, είναι από μόνη της τόσο εξωφρενική ώστε φτάνει για να καταδικάσουμε το σύστημα εκπαίδευσης σαν αυθαίρετο και άχρηστο.

Ας υποθέσουμε πως κάποιος πρότεινε πως τα καλύτερα αποτελέσματα για το άτομο και την κοινωνία θα προέκυπταν μέσα από την καταναγκαστική σίτιση. Ακόμα και ο πιο αδαής δεν θα επαναστατούσε απέναντι σε μια τόσο ηλίθια διαδικασία; Παρόλα αυτά το στομάχι έχει μεγαλύτερη προσαρμοστικότητα σχεδόν σε κάθε κατάσταση, σε σχέση με το μυαλό. Γνωρίζοντας όλα αυτά, το βρίσκουμε αρκετά φυσικό να έχουμε εξαναγκαστική πνευματική σίτιση.

Πράγματι, θεωρούμε εαυτούς ανώτερους από άλλα έθνη, γιατί έχουμε εξελίξει έναν εξαναγκαστικό εγκεφαλικό αγωγό, μέσα από τον οποίο, για ορισμένες ώρες κάθε μέρα, και για πολλά χρόνια, μπορούμε να επιβάλουμε στο μυαλό του παιδιού μια μεγάλη ποσότητα πνευματικής τροφής.

Ο Emerson είπε εξήντα χρόνια πριν, “Είμαστε μαθητές των λέξεων, είμαστε έγκλειστοι σε σχολεία και κολέγια για δέκα ή δεκαπέντε χρόνια και βγαίνουμε από αυτά κενοί, μνήμες λέξεων, χωρίς να γνωρίζουμε τίποτα”. Από από τότε που γράφτηκαν αυτά τα σοφά λόγια, η Αμερική έχει φτάσει στην παντοδυναμία ενός σχολικού συστήματος, και μέχρι στιγμής βρισκόμαστε καταπρόσωπο με μια απόλυτη αδυναμία αποτελεσμάτων. Η μεγάλη ζημιά που γίνεται από το σύστημα εκπαίδευσης μας δεν είναι τόσο το ότι διδάσκει πράγματα που δεν έχουν αξία, ότι βοηθάει στην διαιώνιση των προνομιούχων τάξεων, ότι τις βοηθάει στην εγκληματική διαδικασία της κλοπής και της εκμετάλευσης των μαζών. Η ζημιά που το σύστημα προκαλεί έγκειται στον κομπασμό του ότι είναι η πραγματική εκπαίδευση και με αυτό τον τρόπο σκλαβώνει τις μάζες πολύ περισσότερο από ότι θα μπορούσε ένας απόλυτος κυβερνήτης.

Σχεδόν όλοι στην Αμερική, συμπεριλαμβανομένων των φιλελεύθερων και των ριζοσπαστών, πιστεύουν ότι το Σύγχρονο Σχολείο για τις ευρωπαϊκές χώρες είναι υπέροχη ιδέα, αλλά ότι δε μας είναι απαραίτητο. “Κοιτάξτε τις ευκαιρίες που μας δίνονται”, προκυρήσσουν. Στην πραγματικότητα, οι σύγχρονες εκπαιδευτικές μέθοδοι είναι απαραίτητες στην Αμερική πολύ περισσότερο απ’ότι στην Ισπανία ή οπουδήποτε αλλού, γιατί πουθενά αλλού δεν υπάρχει τόσος λίγος σεβασμός για την προσωπική ελευθερία και την πρωτοτυπία σκέψης. Η ομοιομορφία και η μίμηση είναι το σύνθημα μας. Από τη γέννηση μέχρι να πάψει η ζωή μας, αυτό το σύνθημα επιβάλλεται σε κάθε παιδί ως ο μοναδικός δρόμος προς την επιτυχία. Δεν υπάρχει ούτε ένας δάσκαλος ή εκπαιδευτικός που θα μπορούσε να κρατήσει τη θέση του αν τολμούσε να δείξει την ελάχιστη τάση μη-συμμόρφωσης στην ομοιομορφία και τη μίμηση.

Στη Νέα Υόρκη, μια καθηγήτρια γυμνασίου, η Henrietta Rodman, στην τάξη φιλολογίας της, εξήγησε στα κορίτσια της τη σχέση του George Eliot με τον Lewes. Ένα μικρό κορίτσι μεγαλωμένο σε καθολικό σπίτι, ώντας το υπέρτατο παράδειγμα πειθαρχίας και ομοιομορφίας, αφηγήθηκε το περιστατικό στη μητέρα της. Η μητέρα το ανέφερε στον ιερέα και ο ιερέας θεώρησε σκόπιμο να αναφέρει την δεσποινίδα Rodman στο Εκπαιδευτικό Συμβούλιο. Παρόλο που στην Αμερική το Κράτος και η Εκκλησία είναι ξεχωριστοί θεσμοί, το Εκπαιδευτικό Συμβούλιο κάλεσε την δεσποινίδα Rodman για αναφορά και της κατέστησε σαφές πως αν ξαναέπαιρνε τέτοιες πρωτοβουλίες, θα έχανε τη θέση της

Στο Newark του New Jersey, ο κ. Stewart, ένας πολύ αποτελεσματικός καθηγητής γυμνασίου, προέδρευσε της επιμνημόσυνης συνάντησης για τον Ferrer, προσβάλλοντας έτσι τους Καθολικούς αυτής της πόλης, οι οποίοι άμεσα ξεκίνησαν διαμαρτυρία στο Εκπαιδευτικό Συμβούλιο. Ο κ. Stewart δικάστηκε και υποχρεώθηκε να απολογηθεί για να κρατήσει τη θέση του. Οι αίθουσες μάθησης μας, από το δημόσιο σχολείο μέχρι το πανεπιστήμιο, δεν είναι παρά ζουρλομανδύες για τους δασκάλους όπως και για τους μαθητές, απλώς γιατί ένας ζουρλομανδύας για το πνεύμα είναι η καλύτερη εγγύηση για μια ανιαρή, άχρωμη, αδρανή μάζα μετακινούμενη σαν αγέλη προβάτων μεταξύ δύο ψηλών τοίχων.

Πιστεύω ότι είναι πια καιρός όλοι οι σκεπτόμενοι άνθρωποι να ξεκαθαρίσουν το εξής, το παρόν σύστημα μας οικονομικής και πολιτικής εξάρτησης διατηρείται όχι τόσο από τον πλούτο και τα δικαστήρια άλλα από μια αδρανή ανθρώπινη μάζα καταπιεσμένη σε απόλυτη ομοιομορφία, και πως το σχολείο σήμερα είναι το πιο αποτελεσματικό μέσο για την επίτευξη αυτού του στόχου.

Δε νομίζω ότι υπερβάλλω, ούτε ότι μόνο έγω έχω αυτή τη θέση. Μεταφέρω από ένα άρθρο στο Mother Earth από το Σεπτέμβρη του 1910 του Dr. Hailman, ενός λάμπρού δασκάλου με σχεδόν 25 χρόνια πείρας, ορίστε τι έχει να πει: Τα σχολεία μας έχουν αποτύχει γιατί βασίζονται στον καταναγκασμό και τον περιορισμό. Τα παιδιά διατάζονται αυθαίρετα τι, πότε και πως να κάνουν οτιδήποτε. Η πρωτοβουλία, η αυθεντικότητα, η αυτοέκφραση και η ατομικότητα απαγορεύονται. Θεωρείται δυνατό και σημαντικό όλοι να έχουν τα ίδια ενδιαφέροντα, με την ίδια σειρά και στον ίδιο χρόνο. Η λατρεία του ειδώλου της ομοιομορφίας συνεχίζεται ανοιχτά και σιωπηλά. Και για να βεβαιωθούμε ότι δεν θα υπάρξει ετερόδοξη παρεμβολή, η σχολική επίβλεψη καθορίζει κάθε βήμα καθώς και τον τρόπο και ρυθμό του, ώστε οποιαδήποτε ενοχλητική πρωτοβουλία ή πρωτοτυπία να μην εμφανιστούν όσο περνάει από το χέρι του δασκάλου. Ακόμα ακούμε υπερβολικά να μιλάνε για τάξη, μεθόδους, σύστημα, πειθαρχία, με τον θανατικό τρόπο του παρελθόντος, και όλα αυτά στοχεύουν στην καταστολή παρά την απελευθέρωση της ζωήςΥπό τις παρούσες συνθήκες, οι δάσκαλοι είναι απλά εργαλεία, αυτόματα που διαιωνίζουν ένα μηχάνημα που παράγει κι άλλα αυτόματα. Επιμένουν να επιβάλλουν τη γνώση τους στον μαθητή, αγνοούν ή καταπιέζουν την ενστικτώδη τους θέληση για χρήση και ομορφιά, και τους σέρνουν ή σπρώχνουν σε μια “λογική” διαδρομή προς την ανιαρή αγγαρεία.

Αντικαθιστούν φυσικά κίνητρα που δεν φοβούνται δυσκολίες και προσπάθεια, με κίνητρα εξωτερικού καταναγκασμού και τεχνητών δωροδοκιών, τα οποία, συχνά βασισμένα στον φόβο ή την αντικοινωνική απληστία και τη μισαλλοδοξία, αναστέλλουν την ανάπτυξη της χαράς για εργασία ως αυτοσκοπό της ίδιας της εργασίας, είναι εχθρικές απέναντι στις τελολογικές πράξεις, σβήνουν τη ζωντάνια της δημιουργικής πρωτοβουλίας και τη θέληση της κοινωνικής συνεισφοράς. Αντικαθιστούν αυτά τα αμετάβλητα κίνητρα με εφήμερες και αναλώσιμες ιδιοτροπίες. Έτσι εμποδίζεται η ανάπτυξη του παιδιού, το μυαλό του αμβλύνεται, και η ίδια του η ύπαρξη διαστρεβλώνεται, καθιστώντας το ακατάλληλο να πάρει μέρος στην κοινωνική πάλη σαν ανεξάρτητος παράγοντας. Δεν υπάρχει τίποτα πιο μισητό σήμερα στον κόσμο και σε οποιοδήποτε περίγυρο από τους ανεξάρτητους παράγοντες.

Το σύγχρονο Σχολείο αποκηρύσσει αυτό το ολοκληρωτικά ολέθριο και αληθινά εγκληματικό εκπαιδευτικό σύστημα. Υποστηρίζει ότι υπάρχει τόση αρμονία μεταξύ καταναγκασμού και εκπαίδευσης όση και μεταξύ τυραννίας και ελευθερίας. Οι δύο αυτές έννοιες είναι τόσο μακρυά η μία από την άλλη όσο και οι πόλοι της γης. Η βασική αρχή του Σύγχρονου Σχολείου είναι η εξής: η εκπαίδευση είναι διαδικασία εκμαίευσης και όχι εισχώρησης, στοχεύει στην δυνατότητα ότι το παιδί πρέπει να αφεθεί ελεύθερο να αναπτυχθεί αυθόρμητα, καθοδηγώντας μόνο του τις προσπάθειες του και επιλέγοντας τους κλάδους της γνώσης που επιθυμεί να μελετήσει. Άρα, ο δάσκαλος, αντί να αντιτίθεται, ή να παρουσιάζει τις απόψεις, προτιμήσεις ή πεποιθήσεις του ως τις μόνες έγκυρες, θα πρέπει να είναι ένα ευαίσθητο όργανο που θα ανταποκρίνεται στις ανάγκες του παιδιού όπως αυτές εκδηλώνονται. Θα πρέπει να είναι μια δίοδος μέσω της οποίας το παιδί θα αποκτήσει μέρος της συσσωρευμένης γνώσης του κόσμου όταν αυτό δείξει έτοιμο και δεκτικό. Επιστημονικά και αποδείξιμα γεγονότα στο Σύγχρονο Σχολείο θα παρουσιάζονται ως γεγονότα, αλλά καμία ερμηνεία οποιασδήποτε θεωρίας, κοινωνικής, πολιτικής ή θρησκευτικής, δεν θα παρουσιάζεται ως έχουσα τέτοιο κύρος ή ιδεολογική υπεροχή που να αποκλείει το δικαίωμα στην κριτική ή και τη δυσπιστία.

Το Σύγχρονο Σχολείο λοιπόν, πρέπει να είναι ελευθεριακό. Κάθε μαθητής πρέπει να αφεθεί ελεύθερος στον πραγματικό εαυτό του. Το κύριο αντικείμενο του σχολείου είναι η προώθηση της αρμονικής ανάπτυξης όλων των ικανοτήτων που κρύβονται μες στο παιδί. Δεν μπορεί να υπάρξει εξαναγκασμός στο Σύγχρονο Σχολείο, ούτε εξαναγκαστικοί κανόνες ή κανονισμοί. Ο δάσκαλος μπορεί να ξυπνήσει, μέσω του ενθουσιασμού του και της ευγένειας του χαρακτήρα του, το λανθάνοντα ενθουσιασμό και ευγένεια των μαθητών του, αλλά θα υπερβεί της ελευθερίες που του δίνει η θέση του μόλις προσπαθήσει να εξαναγκάσει το παιδί με οποιοδήποτε τρόπο. Το να πειθαρχήσει κανείς ένα παιδί σημαίνει την εγκαθίδρυση πλαστών ηθικών προτύπων, αφού στο παίδι δημιουργείται η εντύπωση ότι η τιμωρία είναι κάτι που θα του επιβάλλεται απ’ έξω, από κάποιον πιο ισχυρό, αντί το ότι είναι η φυσική και αναπόφευκτη αντίδραση και αποτέλεσμα των πράξεων του.

Ο κοινωνικός σκοπός του Σύγχρονου Σχολείου είναι να αναπτύξει το άτομο μέσω της γνώσης και του ελεύθερου παιχνιδιού μεταξύ χαρακτηριστικών ιδιοτήτων, ώστε να γίνει κοινωνικό ον, επειδή έχει μάθει να ξέρει, τον εαυτό του, τη σχέση του με τους συνανθρώπους του και να πραγματώνει τον εαυτό του σε μια αρμονική σύμπραξη με την κοινωνία.

Φυσικά, το Σύγχρονο Σχολείο δεν προτείνει να πετάξουμε ό,τι έχουν μάθει οι εκπαιδευτικοί μέσα από τα λάθη του παρελθόντος. Αλλά παρ’ ότι θα δέχεται την πρότερη εμπειρία, θα πρέπει πάντα να χρησιμοποιεί μεθόδους και υλικά που θα τείνουν να προάγουν την αυτο-έκφραση του παιδιού. Ένα παράδειγμα: ο τρόπος με τον οποίο μαθαίνεται η έκθεση στο σημερινό σχολείο, σπανίως επιτρέπει στο παιδί τη χρήση είτε κρίσης είτε πρωτοβουλίας. Το Σύγχρονο Σχολείο στοχεύει να διδάξει έκθεση μέσω πρωτότυπων θεμάτων επιλεγμένα από τους μαθητές και τις προσωπικές εμπειρίες ζωής τους. Οι σκελετοί των ιστοριών θα καθορίζονται από τις φανταστικές ή πραγματικές εμπειρίες των μαθητών.

Αυτή η νέα μέθοδος ανοίγει αμέσα μια νέα προοπτική δυνατοτήτων. Τα παιδιά είναι πολύ επηρεάσιμα και πολύ ζωντανά. Πέραν του ότι δεν έχουν ακόμα εξαναγκαστεί σε ομοιομορφία, η εμπειρία τους θα περιέχειαναπόφευκτα περισσότερη πρωτοτυπία, και ομορφιά, από αυτή του δασκάλου.

Είναι επίσης λογικό να υποθέσουμε ότι το παιδί ενδιαφέρεται έντονα για ότι αφορά τη ζωή του. Άρα, δεν θα πρέπει η έκθεση που βασίζεται στην εμπειρία και τη φαντασία του μαθητή να δίνει καλύτερο υλικό σκέψης και ανάπτυξης
απ’ ό,τι μπορεί να αντληθεί από τη μηχανική παρούσα μέθοδο η οποία, στην καλύτερη των περιπτώσεων, δεν είναι τίποτα άλλο παρά μίμηση;

Όλοι όσοι, έστω και ελάχιστα, έχουν επαφή με την παρούσα μέθοδο εκπαίδευσης ξέρουν ό,τι στη διδασκαλία ιστορίας το παιδί μαθαίνει ότι ο Carlyle είναι μια “ανθολογία ψεμάτων”. Ένας βασιλιάς εδώ, ένας πρόεδρος παραπέρα και μερικοί ήρωες που πρέπει να λατρεύονται μετά θάνατον, είναι το σύνηθες υλικό που αποτελεί την ιστορία. Το Σύγχρονο Σχολείο, όσο αφορά την διδασκαλία της ιστορίας, πρέπει να παρουσιάσει στο παιδί ένα πανόραμα δραματικών περιόδων και συμβάντων που θα περιγράφει τα κύρια κινήματα και εποχές της ανθρώπινης ανάπτυξης. Πρέπει λοιπόν, να βοηθήσει να αναπτυχθεί στο παιδί μια εκτίμηση για τον αγώνα των προηγούμενων γενεών για πρόοδο και ελευθερία και κατά συνέπεια να αναπτυχθεί ένας σεβασμός για κάθε αλήθεια που στοχεύει στην χειραφέτηση του ανθρώπινου γένους. Η αρχή που διέπει το Σύγχρονο Σχολείο είναι να καταστεί αδύνατη η ύπαρξη του καθοδηγητή, του καθοδηγητή ο οποίος έχει τυφλωθεί από την ασήμαντη εξειδίκευση του και δεν βλέπει τη ζωή που αυτή θα έπρεπε να υπηρετεί, το στενόμυαλο λάτρη της ομοιομορφίας, τον αντιδραστικό που φωνάζει για “περισσότερη ορθογραφία και μαθηματικά και λιγότερη ζωή”, τον αυτάρκη απόστολο της παρηγοριάς, ο οποίος λατρεύοντας ό,τι υπήρξε, δεν βλέπει τι υπάρχει και τι θα έπρεπε να υπάρχει, τον ηλίθιο προσκολλημένο μιας παρακμάζουσας εποχής που διεξάγει πόλεμο ενάντια στο φρέσκο σθένος που πετάγεται από τη γη. Όλους αυτούς, το Σύγχρονο Σχολείο σκοπεύει να τους αντικαταστήσει με ζωή, τον αληθινό ερμηνευτή της εκπαίδευσης.
Μια νέα μέρα ξημερώνει όταν το σχολείο θα υπηρετεί τη ζωή σε όλες της τις φάσεις και ευλαβικά θα ανυψώσει κάθε παιδί στο μέρος που του αρμόζει σε μια κοινή ζωή ωφέλιμης κοινωνικής αποτελεσματικότητας, της οποίας το σύνθημα δεν θα είναι η ομοιομορφία και η πειθαρχία αλλά η ελευθερία, η διεύρυνση, η καλή θέληση και η χάρα για όλους.

Σεξουαλική εκπαίδευση

Ένα εκπαιδευτικό σύστημα που αρνείται να αναγνωρίσει στη νεαρή προσωπικότητα που ανθίζει και αναπτύσσεται, ανεξαρτησία θέλησης και ακεραιότητα ενός ελέυθερα ανεπτυγμένου σώματος, σίγουρα δεν θα αποδεχτεί την αναγκαιότητα αναγνώρισης μιας σεξουαλικής φάσης στο παιδί. Παιδιά και έφηβοι έχουν τα νεαρά τους όνειρα, τα αφηρημένα προμήνυματα της ερωτικής παρόρμησης. Οι αισθήσεις ανοίγουν σιγά-σιγά σαν τα πέταλα ενός λουλουδιού, η επερχόμενη σεξουαλική ωριμότητα ενισχύει τις ευαισθησίες και κάνει πιο έντονα τα συναισθήματα. Νέες προοπτικές, φανταστικές εικόνες, πολύχρωμες περιπέτειες ακολουθούν η μία την άλλη σε μια γρήγορη ακολουθία μπροστά στο σεξουαλικά ενσυνείδητο παιδί. Είναι παραδοχή όλων των ψυχολόγων ότι η εφηβεία είναι η πιο ευαίσθητη και επιδεκτική περίοδος όσον αφορά ασυνήθιστες, φαντασιώδεις και ποιητικές εντυπώσεις. Η λάμψη της νιότης, δυστυχώς μικρής διάρκειας, είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με το ξύπνημα του ερωτισμού. Είναι η περίοδος που ιδέες και ιδανικά, στόχοι και κίνητρα, αρχίζουν να ζυμώνονται στο ανθρώπινο στήθος, ό,τι άσχημο και κακό στη ζωή μένει ακόμα καλυμμένο με ένα φαντασιακό πέπλο, γιατί η ηλικία που σηματοδοτεί την αλλαγή από παιδί σε νέο/α είναι όντως η πιο εξαιρετικά ποιητική και μαγική περίοδος σε όλη την ανθρώπινη ύπαρξη.

Πουριτανοί και ηθικολόγοι δεν θα σταματήσουν σε τίποτα για να παραμορφώσουν και να βεβηλώσουν αυτή τη μαγική περίοδο. Το παιδί μπορεί να μην ξέρει τη δική του προσωπικότητα, πόσο μάλλον να έχει συνείδηση της σεξουαλικής της δύναμης. Οι πουριτανοί χτίζουν ένα ψηλό τείχος γύρω από αυτό το μεγάλο ανθρώπινο γεγονός και ούτε μια ακτίνα φωτός δεν επιτρέπεται να διαπεράσει τη συνομωσία της σιωπής. Το να κρατηθεί το παιδί σε βαθειά άγνοια για όλα τα θέματα σχετικά με το σεξ, θεωρείται από τους εκπαιδευτικούς σαν ένα είδος ηθικού χρέους. Σεξουαλικές εκδηλώσεις αντιμετωπίζονται σαν εγκληματικές ροπές, ενώ πουριτανοί και ηθικολόγοι περισσότερο από οποιονδήποτε ξέρουν από προσωπική εμπειρία πως το σεξ είναι τεράστιος παράγοντας. Παρ’ όλ’ αυτά, συνεχίζουν να εξοστρακίζουν οτιδήποτε μπορεί να ανακουφίσει το κακοποιημένο μυαλό και ψυχή του παιδιού, οτιδήποτε μπορεί να το ελευθερώσει από τον φόβο και το άγχος.

Οι ίδιοι εκπαιδευτικοί ξέρουν τα απαίσια και δυσοίωνα αποτελέσματα της σεξουαλικής άγνοιας. Παρ’όλ’αυτά, δεν έχουν ούτε αρκετή κατανόηση, ούτε και αρκετή ανθρωπινότητα για να ρίξουν το τείχος που έχει στήσει ο πουριτανισμός γύρω από το σεξ. Σαν γονείς, που κακοποιημένοι στην δική τους παιδική ηλικία, τώρα κακομεταχειρίζονται και βασανίζουν τα παιδιά τους για να εκδικηθούν για την δική τους παιδικότητα. Στα νιάτα τους, γονείς και εκπαιδευτικοί, τους ξεκούφαναν να τους λένε πως το σεξ είναι βρώμικο, ποταπό και σιχαμένο. Έτσι, απευθείας ξεκινάνε να φωνάζουν κι αυτοί το ίδιο στα παιδιά τους.

Σίγουρα χρειάζεται ανεξάρτητη κρίση και μεγάλο θάρρος για να απελευθερωθεί κάποιος από τέτοιες εντυπώσεις. Τα δίποδα ζώα που ονομάζονται γονείς δεν έχουν τίποτα από τα δύο. Έτσι, αναγκάζουν τα παιδιά τους να πληρώσουν αυτά το τίμημα της καταπίεσης εις βάρος τους από τους γονείς τους, το οποίο αποδεικνύει ότι χρειάζονται αιώνες διαφώτισης για να αναστραφεί το κακό που έκαναν παραδόσεις και συνήθειες. Σύμφωνα, με αυτές τις παραδόσεις, η αθωότητα έχει γίνει συνώνυμο της άγνοιας, η άγνοια έχει αναχθεί στην υψηλότερη των αρετών και αντιπροσωπεύει τον θρίαμβο του πουριτανισμού. Στην πραγματικότητα, αυτές οι παραδόσεις είναι τα εγκλήματα του πουριτανισμού και έχουν προκαλέσει ανεπανόρθωτα βασανιστήρια, εσωτερικά και εξωτερικά, σε παιδιά και νέους. Πρέπει να συνειδητοποιήσουμε μια για πάντα ότι ο άνθρωπος είναι πολύ περισσότερο σεξουαλικό ον παρά ηθικό ον. Το πρώτο, είναι έμφυτο, το τελευταίο επίκτητο. Όποτε η βαρετή ηθική επιταγή συγκρούεται με την σεξουαλική επιθυμία, η επιθυμία πάντοτε κερδίζει. Αλλά πώς; Στα κρυφά, με ψέματα και απάτες, με φόβο και καταστροφικό άγχος. Στην πραγματικότητα, δεν είναι στην σεξουαλική τάση που κρύβεται η βρωμιά, αλλά στα μυαλά και τις καρδιές των Φαρισσαίων: μολύνουν και τις αγνές, ευαίσθητες εκφράσεις στη ζωή του παιδιού. Πολλές φορές μππορεί κάποιος να παρατηρήσει ομάδες παιδιών μαζί, να ψιθυρίζουν, και να λένε το ένα στο άλλο το μύθο του πελαργού. Κάτι έχουν κρυφακούσει, ξέρουν ότι είναι κάτι τρομερό, απαγορευμένο υπό την απειλή της τμωρίας αν αναφερθεί ανοιχτά, και μόλις αντιληφθούν κάποιον μεγαλύτερο, τρέχουν να φύγουν σαν εγκληματίες που πιάστηκαν επ’αυτοφόρω. Τι ντροπή θα ένοιωθαν αν κάποιος άκουγε τη συζήτηση τους και τι τρομερό να σε κατατάξουν στους κακούς και διεστραμμένους.

Αυτά είναι τα παιδιά που οδηγούνται στο περιθώριο γιατί οι γονείς και οι δάσκαλοι τους αντιμετωπίζουν οποιαδήποτε ευφυή συζήτηση για το σεξ ως αδύνατη και ανήθικη. Αυτά τα μικρά πρέπει να ψάξουν τη διαφώτηση τους αλλού, και παρόλο που η ικανότητα τους για ανεξάρτητη αναζήτηση είναι μόνο εν μέρει υπαρκτή, παραμένει υγιέστερη από την απατηλή αρετή των ενηλίκων που καταπατούν τα σεξουαλικά συμπτώματα σε ένα παιδί σαν εγκληματικά και ανήθικα.

Στις μελέτες τους οι νέοι συναντούν την εξιδανίκευση της αγάπης. Μαθαίνουν ότι η αγάπη είναι το θεμέλιο της θρησκείας, του καθήκοντος, της αρετής και άλλων θαυμαστών πραγμάτων. Απ’την άλλη, η αγάπη παρουσιάζεται σαν μια απεχθής καρικατούρα εξαιτίας του σεξ. Το μεγάλωμα λοιπόν, και των δύο φύλων μέσα στην αλήθεια και την απλότητα θα βοηθούσε για να απομακρυνθεί αυτή η σύγχιση. Αν στην παιδική ηλικία, άντρας και γυναίκα μάθαιναν μια όμορφη συντροφικότητα, θα εξουδετέρωναν την υπερδομημένη κατάσταση των φύλων και των δύο και θα βοηθούσαν τη χειραφέτηση της γυναίκας πολύ περισσότερο απ’όλη τη νομοθεσία περι δικαιώματων και ψήφου.

Οι περισσότεροι ηθικολόγοι και παιδαγωγοί είναι ακόμα προσκολλημένοι στην απαρχαιωμένη άποψη ότι άντρας και γυναίκα ανήκουν σε δύο διαφορετικά είδη, κινούνται σε διαφορετικές κατευθύνσεις, και ότι κατά συνέπεια, πρέπει να κρατηθούν χωριστά. Η αγάπη, που θα έπρεπε να είναι το κίνητρο για την αρμονική ανάμειξη δύο υπάρξεων, σήμερα απομακρύνει τους δύο ως αποτέλεσμα της ηθικής μαστίγωσης των νέων σε ένα εξαντλημένο, πεινασμένο και άρρωστο αγκάλιασμα. Αυτού του είδους η ικανοποίηση πάντα αφήνει πίσω της μια άσχημη γεύση και μια “βαριά συνείδηση”.

Οι συνήγοροι του πουριτανισμού, της ηθικής, του παρόντος συστήματος εκπαίδευσης, το μόνο που καταφέρνουν είναι να κάνουν τη ζωή συντομότερη, ασχημότερη και πιο ευκαταφρόνητη, και ποιες όμορφες προσωπικότητες θα
ανέχονταν κάτι τέτοιο; Είναι λοιπόν μια ανθρώπινη πρόταση η καταστροφή του συστήματος και όλων όσων συμμετέχουν στην υποτιθέμενη εκπαίδευση. Η καλύτερη εκπαίδευση ενός παιδιού πετυχαίνεται με το να το αφήσουμε ήσυχο και να του δώσουμε κατανόηση και συμπόνοια.

Σημειώσεις
[1] Σημείωση του συντάκτη: Ο George Eliot έζησε πολλά χρόνια με τον George Henry Lewes, και εξοστρακίστηκε για αυτή τη σχέση.
Πηγή: Πάρθηκε 16 Μάρτη 2009 από το http://dwardmac.pitzer.edu/ Από το Emma Goldman Papers, Manuscripts and Archives Division, The New York Public Library, Astor, Lenox and Tilden Foundations

Σ.τ.μ.: Το πρωτότυπο κείμενο πάρθηκε από το site http://theanarchistlibrary.org

Μεταφράστηκε από τη συλλογικότητα του metafrasi.squat.gr

Αντικλείδι , https://antikleidi.com

Η αξία της φιλανθρωπίας

Η έννοια της φιλανθρωπίας ως πανανθρώπινη αξία στις μέρες μας έχει πάρει ακόμα μεγαλύτερη διάσταση, για ακόμα μία φορά στην παγκόσμια ιστορία. Οι πόλεμοι, το μεταναστευτικό, οι άνθρωποι που πλήττονται από φυσικές καταστροφές μάς υπενθυμίζουν ότι είναι πλέον ανάγκη και υποχρέωσή μας να προσφέρουμε τη βοήθειά μας στο συνάνθρωπο.

Η Διεθνής Ημέρα Φιλανθρωπίας καθιερώθηκε σχετικά πρόσφατα, το 2012, και γιορτάζεται στις 5 Σεπτεμβρίου, ημέρα κατά την οποία έφυγε μία εμβληματική μορφή, η Μητέρα Τερέζα, η οποία με το έργο της θεωρείται ότι προήγαγε την παγκόσμια φιλανθρωπία.

Ο σκοπός της ημέρας είναι αφενός να τιμήσει όσες και όσους προσέφεραν διαχρονικά στα αναξιοπαθούντα μέλη της κοινωνίας, αλλά και να καλλιεργήσει συνάμα την κουλτούρα της φιλανθρωπίας, η οποία ,σύμφωνα με τον Οργανισμό Ηνωμένων Εθνών, αποτελεί τον τρόπο ώστε οι κοινωνίες να αποκτήσουν συνεκτικούς δεσμούς.

Αυτό ακριβώς είδαμε να συμβαίνει στη χώρα μας μετά τις πρόσφατες τραγικές πυρκαγιές στην Αττική, όπου η φιλανθρωπία έδειξε πως μπορεί να λειτουργήσει ενισχύοντας πραγματικά τους κοινωνικούς δεσμούς μεταξύ των ανθρώπων.

Ωστόσο, αυτό στο οποίο θα μπορούσε κανείς να εστιάσει το ενδιαφέρον του είναι πως ορισμένες σχολές θεωρούν ότι στη φιλανθρωπία, ο συνάνθρωπος μετατρέπεται σε αντικείμενο. Ο Γάλλος κοινωνιολόγος Emile Durkheim τόνισε τον 19ο αιώνα ότι «οι κοινωνικές ανισότητες, οι διαιρέσεις και οι ανταγωνισμοί καταργούνται αν επικρατήσει η αλληλεγγύη μεταξύ των ατόμων και θα έχει ως συνέπεια μια κοινωνία ηθική, με ισότητα και αλληλεγγύη».

 Έτσι λοιπόν στις σύγχρονες κοινωνίες, που ο ρόλος της θρησκείας από την οποία προέκυψε η φιλανθρωπία, το κλειδί είναι οι έννοιες της αλληλεγγύης και του εθελοντισμού, στις οποίες βασίζεται όλη η κουλτούρα της προσφοράς στο συνάνθρωπο.

Προσφέροντας ο καθένας με το δικό του τρόπο συμμετέχει στην ισχυροποίηση των κοινωνικών δεσμών και συμβάλλει στην άμβλυνση των διαφορών μεταξύ των ανθρώπων.

Η προσφορά είναι καθημερινή υπόθεση όλων μας και σημαίνει αλλαγή νοοτροπίας, όχι μόνο σε περιόδους κρίσης, όπως η πολύ πρόσφατη που ζήσαμε, αλλά καθ’ όλη τη διάρκεια της ζωής μας. Αυτή τη στιγμή υπάρχουν πολλοί τομείς στους οποίους μπορεί κάποιος να προσφέρει και υπάρχουν δομές στις οποίες μπορεί να απευθύνεται και οι οποίες στηρίζουν ένα μεγάλο μέρος των δραστηριοτήτων τους στον εθελοντισμό.

Από τις οργανώσεις που ασχολούνται με το μεταναστευτικό μέχρι τους οργανισμούς για τα παιδιά υπάρχει ένα τεράστιο πεδίο όπου κάποιος εάν το επιθυμεί μπορεί να συνεισφέρει. Το σίγουρο είναι ότι μέσα από τη φιλανθρωπία δεν βοηθάμε μόνο, γινόμαστε κι εμείς καλύτεροι όχι μόνο ατομικά αλλά και συλλογικά.

https://www.as-milisoume.gr

Γλυκός Σεπτέμβρης: Ο μήνας της αλλαγής...

Αναμνήσεις και νέα ξεκινήματα

Υπάρχουν πολλοί λόγοι ώστε να κρατήσουμε τη θετική μας διάθεση ψηλά, χωρίς να μας πάρει από κάτω, τώρα που το καλοκαίρι σιγά- σιγά μας αποχαιρετά. Έχουμε πλέον γεμίσει τις μπαταρίες μας από τις μικρές ή μεγάλες αποδράσεις που κάναμε μέσα στο καλοκαίρι. Είμαστε πιο ξεκούραστοι και γεμάτοι ενέργεια, και έχουμε κρατήσει κάποιες όμορφες αναμνήσεις από το καλοκαίρι που θα μας συντροφεύουν και μέσα στις δυσκολίες που θα συναντήσουμε τον χειμώνα. 

Ο Σεπτέμβρης μπορεί να γίνει γλυκός, καθώς έχουμε στα χέρια μας ένα κεκτημένο, που είναι η θετική διάθεση που έχουμε αποκομίσει από το καλοκαίρι, οι νέες εμπειρίες καθώς και οι όμορφες στιγμές που μας έχουν δώσει χαρά και ευχαρίστηση και τις οποίες κρατάμε ως φυλαχτό στην καρδιά μας.  Έτσι, μπορούμε να έχουμε ως συντροφιά τις γλυκές αναμνήσεις του καλοκαιριού, τις οποίες θα τις ανακαλούμε κάθε φορά που συναντάμε εμπόδια, προκλήσεις και απογοητεύσεις στον αγώνα μας για εξέλιξη και προσωπική ολοκλήρωση. Ας έχουμε κατά νου ότι ο Καρλ Ρότζερς θεωρεί ότι ολοκληρωμένος άνθρωπος είναι αυτός που μπορεί να είναι όλο και περισσότερο οι δυνατότητές του.

Ο Σεπτέμβρης είναι μια μεταβατική περίοδος που μας προετοιμάζει σε πολλαπλά επίπεδα για τους επόμενους μήνες που θα ακολουθήσουν… μικραίνει η μέρα, αλλά όχι οι δραστηριότητές μας, ψυχραίνει ο καιρός, όμως ακόμη μπορούμε να χαρούμε τη θάλασσα και τη φύση, να γυμναστούμε στο ύπαιθρο, να κάνουμε ποδήλατο, να τρέξουμε, να περπατήσουμε, να αλληλεπιδράσουμε με άλλους ανθρώπους...  

Βρισκόμαστε στην πιο κατάλληλη περίοδο για να επαναπροσδιορίσουμε τους στόχους, τα όνειρα και τις επιθυμίες μας. Είναι μια ευκαιρία περισυλλογής, ανασυγκρότησης, απολογισμού και αλλαγής, καθώς σε πολλές περιπτώσεις τα νέα ξεκινήματά μας δε γίνονται τον Δεκέμβριο με τη λήξη του έτους, αλλά τον Σεπτέμβριο, που ξεκινά η σχολική, ακαδημαϊκή ή επαγγελματική χρονιά, δίνοντάς μας το έναυσμα για νέες επιλογές και στοχοθετήσεις. Ακόμη, και ως ενήλικες δε σταματούμε να μαθαίνουμε. Πολλοί από εμάς δράττονται της ευκαιρίας ώστε να ξεκινήσουν μια ξένη γλώσσα, να εμβαθύνουν τις γνώσεις τους στους υπολογιστές ή απλά να ξεκινήσουν ένα καινούργιο χόμπι, καθώς τα τμήματα ζωγραφικής, μουσικής, χορού, αγγειοπλαστικής, κ.λπ. ξεκινούν κι αυτά τον Σεπτέμβρη. 

Ακόμη, όμως, και αν το φετινό καλοκαίρι δεν ήταν και το καλύτερο για εμάς, καθώς μπορεί να βιώσαμε ματαίωση των προσδοκιών μας, ενδεχομένως κάποιες εντάσεις με τον σύντροφό μας ή και έναν χωρισμό, ποτέ δεν είναι αργά, ώστε να αναζητήσουμε τα αίτια όσων συνέβησαν, ούτως ώστε αν κάπου έχουμε σφάλλει να μην επαναλάβουμε τα λάθη μας. Αν βιώσαμε ένα ανυπόφορο καλοκαίρι είναι στο χέρι μας να δημιουργήσουμε τις προϋποθέσεις ώστε να μη βιώσουμε ξανά το ίδιο. Όλα είναι επιλογές μας… Από εμάς εξαρτάται τι θα επιλέξουμε: με ποιους θα είμαστε, πώς θα περνάμε, τι θα κάνουμε και πόση ικανοποίηση θα παίρνουμε από τις σχέσεις μας. Μπορεί να ακούγεται υπερβολικό, αλλά μόνο εμείς καθορίζουμε τη ζωή μας μέσα από τις επιλογές μας. Αν έχουμε επιλέξει να συναναστρεφόμαστε με μίζερους, κακεντρεχείς, αρνητικούς, κακοπροαίρετους ή γκρινιάρηδες ανθρώπους δεν μπορούμε να περιμένουμε ότι η ζωή μας θα είναι ευχάριστη και η διάθεση μας θετική. Επίσης, αν βλέπουμε διαρκώς πρώτα την αρνητική πλευρά των πραγμάτων δεν μπορούμε εύκολα να χαρούμε τις όμορφες στιγμές της ζωής μας. 

Πολλοί ζουν μόνο για το καλοκαίρι, θεωρώντας ότι αυτό θα τους εξασφαλίσει την απόλυτη ευτυχία. Η «ευτυχία» τους είναι τόσο παροδική, που περνά μόλις τελειώσει το καλοκαίρι. Γιατί, όμως, να περιμένουμε μια εποχή μονάχα για να νιώσουμε ευτυχισμένοι και να μην είμαστε ευτυχισμένοι όλες τις εποχές; 

Η κάθε εποχή προσφέρει ευκαιρίες για να γίνουμε ευτυχισμένοι, αρκεί να μπορούμε να τις ανακαλύψουμε και να τις εκμεταλλευτούμε. Δεν αξίζει να θρηνούμε για αυτά που δε ζήσαμε, αξίζει, όμως, να παλέψουμε ώστε να γίνουμε ευτυχισμένοι. Ας μιμηθούμε τη φύση και ας μάθουμε μέσα από αυτή, διότι όπως τα φύλλα που τον Σεπτέμβριο κιτρινίζουν και πέφτουν από τα δέντρα, έτσι κι εμείς πρέπει να αφήσουμε πίσω οτιδήποτε έχουμε την ψευδαίσθηση ότι μας βοηθάει και μας προστατεύει, αλαφρώνοντας την ψυχή μας από βαρίδια που κουβαλάμε. Τα δέντρα δεν θα άντεχαν στον βαρύ χειμώνα, αν κουβαλούσαν τα φύλλα τους. Για εμάς, τα βαρίδια αυτά θα μπορούσαν να είναι κάποιες κακές εμπειρίες ή στιγμές, άνθρωποι που μας σαμποτάρουν και μας εμποδίζουν να προχωρήσουμε, αρνητικές σκέψεις ή οτιδήποτε άλλο μας κρατά πίσω… Μόνο απαλλαγμένοι από αυτά θα μπορέσουμε να υποδεχθούμε το νέο και το όμορφο…  

Η αναζήτηση της ευτυχίας δεν θα πρέπει να μετατραπεί σε μια εμμονή. Πρόκειται για μια διαρκή προσπάθεια, στην οποία δεν αφήνουμε τις στιγμές να περνούν και να χάνονται… αλλά ζούμε την κάθε στιγμή, είτε καλή, είτε κακή, γιατί όλες οι στιγμές έχουν κάτι να μας προσφέρουν. Πολλές μικρές ευτυχισμένες στιγμές αρκούν για να γεμίσουν τη ζωή μας αισιοδοξία, ελπίδα, χαρά, ενθάρρυνση  και πάνω από όλα αγάπη… Στην αναζήτηση της ευτυχίας και την επιδίωξη των ονείρων μας αυτό που συνήθως μας λείπει είναι: να τολμήσουμε… 

Ο γλυκός Σεπτέμβρης είναι εδώ για να μας δώσει την ευκαιρία για ένα νέο ξεκίνημα...